Thị trường điện ảnh 2019 - Người đắp chăn bông kẻ lạnh lùng - Nông Thôn Việt

Thị trường điện ảnh 2019 - Người đắp chăn bông kẻ lạnh lùng

Thứ Tư, 05/02/2020, 08:52 [GMT+7]

Cơn bão kỷ lục doanh thu từ các dự án Cua lại vợ bầu (190 tỷ), Trạng Quỳnh (100 tỷ), Hai Phượng (200 tỷ), Lật mặt 4 (100 tỷ) liên tiếp ghi điểm trong những ngày đầu năm 2019 tưởng đã đem đến một niềm phấn khởi cực kỳ lớn cho các nhà làm phim về một thị trường đầy khả quan. Tuy nhiên, canh bạc điện ảnh luôn ẩn chứa nhiều điều rủi ro khó lường. Và tình cảnh “Người đắp chăn bông - kẻ lạnh lùng” đôi khi đến từ những rủi ro vượt ngoài tầm kiểm soát từ các nhà làm phim.

 

Xuân đáo bách hoa khai & cú ngã ngựa mùa hè

“Xuân khứ bách hoa lạc - Xuân đáo bách hoa khai” (Xuân đi trăm hoa rụng - Xuân đến trăm hoa cười) quả là câu thơ đầy giá trị ứng cho hiện trạng điện ảnh 2019. Mùa xuân năm 2019 chính là mùa bội thu của điện ảnh Việt. Chỉ trong vòng chưa đầy 3 tháng đầu năm, 5 phim: Chị Trợ lý của anh, Cua lại vợ bầu, Trạng Quỳnh, Hai Phượng, Vu quy đại náo đã càn quét thị trường thu về gần 700 tỷ đồng, gần bằng doanh thu phim Việt cả năm 2018 (tổng doanh thu phim Việt năm 2018 đạt khoảng 750 tỷ đồng) và hơn rất nhiều doanh thu thị trường nội địa nhiều năm trước đó. Chiến thắng này đem lại sự phấn khởi to lớn cho các nhà làm phim Việt. Tất cả đều có thể kỳ vọng về một thị trường đầy tiềm năng với hơn 100 triệu dân đang tăng trưởng mạnh.

Tuy nhiên cũng như hoa lá theo mùa, xuân vừa qua, chớm đến hè, doanh thu các phim Việt cũng theo đó mà giảm sắc dần. Đầu tháng 3, phim Hạnh phúc của mẹ - một câu chuyện xúc động về tình mẫu tử hứa hẹn sẽ là một món đổi vị phù hợp sau hàng loạt các phim hài giải trí mùa Tết - ra rạp. Dù không mong đạt doanh thu khủng như các phim trước nhưng Hạnh phúc của mẹ vẫn hy vọng có thể đạt doanh thu khả quan khi chất lượng phim là một điều không thể phủ nhận. Ngay sau buổi đầu trình làng, phim đã nhận được những phản ứng rất tích cực của khán giả. Khán giả khóc cười trong rạp, bước ra khỏi rạp vẫn đầy cảm xúc, các bài review của khán giả sau khi xem phim trên mạng xã hội đều để lại những thông điệp tích cực. Nhưng phim vẫn chết một cách oan ức. Có thể thấy 2 nỗi oan cho ekip làm phim Hạnh phúc của mẹ. Đó chính là sự tẩy chay của khán giả dành cho hai diễn viên chính của phim: Kiều Minh Tuấn - Cát Phượng từ câu chuyện tình cảm riêng tư của 2 người. Cộng thêm việc đối đầu với phim bom tấn Marvel và sự sắp suất chiếu thiếu công bằng từ nhà phát hành. Tiếp theo Hạnh phúc của mẹ là Lật mặt như một điểm sáng lóe lên của khoảnh khắc pháo hoa tàn khi thu về 100 tỷ. Tuy nhiên những phim tiếp theo như Chị Mười Ba, Ước hẹn mùa thu, Thật tuyệt vời khi ở bên em, Yolo, Cuộc gọi định mệnh, Vô gian đạo… càng lúc càng rớt một cách thê thảm. Chị Mười Ba dù đã gây được tiếng vang ở phiên bản webdrama nhưng tới phim chiếu rạp doanh thu cũng chỉ cán mức 50 tỷ. Ước hẹn mùa thu là cú ngã ngựa khá bất ngờ từ đạo diễn Nguyễn Quang Dũng. Đây cũng là một phim remake từ bản gốc Hàn Quốc như Tháng năm rực rỡ. Tuy nhiên, nếu Tháng năm rực rỡ từng đem lại chiến thắng rực rỡ trong năm 2018 cho Nguyễn Quang Dũng và nhà sản xuất cả về chất lượng phim và doanh thu thì đến Ước hẹn mùa thu, không chỉ thất bại với doanh thu còm cõi khoảng hơn 10 tỷ mà bộ phim này còn bị đánh giá là một bản remake cực kỳ thất bại.

Tiếp theo đó là một loạt phim Việt dù được đánh giá rất ổn về mặt chất lượng nhưng do bị o ép về suất chiếu từ các nhà phát hành như Thưa mẹ con đi, Trời sáng rồi ta ngủ đi thôi… cũng thua thê thảm về doanh thu dù chính đạo diễn phim phải lên mạng cầu cứu khán giả. Trong khi Thưa mẹ con đi còn vớt vát được gần 10 tỷ doanh thu thì Trời sáng rồi ta ngủ đi thôi cố gắng hết sức cũng chưa chạm mốc 4 tỷ.

Độ chênh về mặt doanh thu của các phim trong 2 mùa xuân - hè, đúng cảnh “Người đắp chăn bông - kẻ lạnh lùng”!

Xuân - hạ - thu - đông rồi lại xuân

Hay nói cách khác như sử thần Ngô Sĩ Liên “Vận trời đất bĩ rồi ắt thái”.

Nếu cuối mùa hè, cú down doanh thu đã khiến đạo diễn phim Trời sáng rồi ta ngủ đi thôi phải thống khổ cầu cứu khán giả “Trời ơi phim chưa muốn chết” thì ngay khi hè thu khởi sắc, phim Việt cũng gần như bừng tỉnh với cú hích Thất Sơn tâm linh - một bộ phim lao đao đến 4 năm vì những khó khăn sản xuất và kiểm duyệt mới có thể trình làng. Thất Sơn tâm linh được ra rạp đã là một bất ngờ. Càng bất ngờ hơn nữa khi ngay lập tức, phim ghi được kỷ lục: cháy vé trong ngày đầu tiên sneakshow với doanh thu đạt 6 tỷ sau 10 giờ công chiếu, vượt mặt cả siêu phẩm Joker. Sau 4 tuần chiếu, Thất Sơn tâm linh đã thu về cho nhà sản xuất gần 60 tỷ.

Nối tiếp thành công của Thất Sơn tâm linh, một chiến binh nhỏ bé thuộc dòng phim kinh dị - Bắc Kim Thang cũng ngay lập tức tạo được bất ngờ lớn khi lập kỷ lục khi chỉ sau 6 giờ công chiếu đầu tiên đã đạt mức doanh thu 5 tỷ. Và dù không cần dụng công đẩy PR vào những ngày tiếp theo, Bắc Kim Thang vẫn ngon lành đem về gần 40 tỷ cho nhà sản xuất. Đây thực sự là một chiến thắng ngoạn mục của Bắc Kim Thang khi chỉ là một dự án phim kinh phí thấp, không theo dòng giải trí, hài hước, dàn diễn viên không có bất cứ một ngôi sao nào.

Những tưởng liên tiếp 2 phim ma - kinh dị nằm rạp, khán giả sẽ ngán vị này. Nhưng không, mùa thu năm 2019 đúng là mùa vàng của phim kinh dị Việt. Pháp Sư Mù nối gót Thất Sơn tâm linh và Bắc Kim Thang tiếp tục đem về doanh thu 55 tỷ sau gần 3 tuần công chiếu.

Thị trường phim ảnh: chiến lược hay canh bạc rủi ro

Nhìn lại thị trường điện ảnh Việt năm 2019 cũng như nhiều năm qua, cho đến nay, các nhà làm phim vẫn phải thừa nhận: Việt Nam là một thị trường tiềm năng nhưng đầy rủi ro. Những năm trước, các nhà làm phim đinh ninh làm phim hài, phim giải trí chắc chắn có lời thì từ hai năm nay, những cú ngã ngựa đau đớn từ nhiều bộ phim hài, giải trí đã khiến các nhà làm phim rụt rè, cẩn trọng hơn. Cũng như vừa qua mùa Tết năm 2019, sự thắng thế của các phim Tết những tưởng sẽ khiến nhiều người nhảy vào tranh giành miếng bánh Tết béo bở này. Nhưng không, cho đến nay, mới chỉ có CGV công bố dự án phim Tết của mình với con át chủ bài: Trường Giang. Hai nhà phát hành khác là Galaxy và Lotte vẫn chưa thấy động tĩnh gì. Về phía các nhà sản xuất vẫn đang loay hoay với việc chọn thể loại nào. Bài học từ Bắc Kim Thang là một minh chứng phá vỡ công thức: Phim hài + ngôi sao = thành công. Việc chọn phim kinh phí thấp, không cần ngôi sao nhưng có một kịch bản chắc tay đang là một vấn đề được nhiều nhà làm phim lưu tâm.

Đây cũng được xem là một bước đi chín chắn để điện ảnh có thể phát triển một cách bền vững hơn.

Ngoài vấn đề chất lượng phim và những rủi ro khách quan do thị trường quyết định, việc o ép từ suất chiếu từ các nhà phát hành, cho tới hiện tại 3 ông lớn phát hành tại Việt Nam là những nhà đầu tư nước ngoài, thường chỉ dành phần ưu ái cho phim nước ngoài, nhất là những phim bom tấn. Trong khi các nước đều có những chính sách bảo hộ cho phim nội địa thì cho đến nay, Việt Nam vẫn không có bất cứ quy định nào bảo vệ phim Việt. Vì vậy, phim Việt ra rạp nhiều khi bị chết oan ức chỉ vì chính sách thao túng, cảm tính của chính các nhà phát hành. Sự kiểm duyệt quá gắt gao của nhà quản lý dành cho chính những “đứa con đẻ” của mình cũng khiến phim Việt thực sự rất khó khăn khi bước ra “đấu trường” trong một cuộc chơi có vẻ không công bằng.

HOÀNG HUY

;
.
.
.
.