Giá sắn tăng cao, nhiều nhà máy sắn đóng cửa vì 'đói' nguyên liệu - Nông Thôn Việt

Giá sắn tăng cao, nhiều nhà máy sắn đóng cửa vì 'đói' nguyên liệu

Thứ Sáu, 13/04/2018, 16:25 [GMT+7]

Trong khi giá sắn tăng gấp đôi năm ngoái thì nông dân không có sắn để bán, khiến nhiều nhà máy sắn "đói" nguyên liệu, chỉ hoạt động cầm chừng hoặc buộc phải đóng cửa. Đó là nghịch lý đang diễn ra tại Quảng Trị và Nghệ An mấy tháng gần đây.

Nghệ An nhà máy đóng cửa
 
Theo báo Nghệ An, toàn tỉnh hiện có 4 nhà máy sắn và gần 10 cơ sở chế biến sắn nhỏ lẻ tập trung ở các huyện Thanh Chương, Yên Thành, Tân Kỳ, Nghĩa Đàn, Anh Sơn. Lâu nay các nhà máy trên hoạt động khá hiệu quả nhưng trong năm 2017 do "đói" nguyên liệu nên hầu hết các nhà máy phải đóng cửa, kéo theo trên 300 lao động thất nghiệp.
 
Tại xã Công Thành, huyện Yên Thành, nhà máy sắn Yên Thành cổng đóng im lìm, phía trong công nhân đang bảo dưỡng máy móc. Đại diện nhà máy cho biết, thời điểm sản xuất tinh bột thường diễn ra 6 tháng (từ tháng 10 năm nay đến tháng 4 năm sau), nhưng nhà máy chỉ hoạt động được chưa đầy 1 tháng.
 
Năm nay nhà máy chỉ thu mua được khoảng hơn 3.000 tấn sắn nguyên liệu. Trong khi đó các vụ khác thu trên 40.000 tấn. Việc đóng cửa nhà máy khiến cho trên 70 lao động không có việc làm.
 
Hơn 3 tháng nay, nhà máy sắn Yên Thành phải đóng cửa do thiếu nguyên liệu. Nguồn: Báo Nghệ An
Hơn 3 tháng nay, nhà máy sắn Yên Thành phải đóng cửa do thiếu nguyên liệu. Nguồn: Báo Nghệ An
Tương tự, tại nhà máy chế biến bột sắn xã Nghĩa Long, huyện Nghĩa Đàn cũng nằm trong tình trạng trên. Ông Thái Văn Năm, Giám đốc nhà máy cho hay, nhà máy có công suất trên 200 tấn củ/ngày, nhưng 3 - 4 tháng nay không có nguyên liệu, phải thu gom chạy cầm chừng được 6.000 tấn nguyên liệu, trong khi vụ trước thu mua được từ 45.000 - 50.000 tấn.
 
"Nguyên nhân nhà máy thiếu nguyên liệu là do vụ trước giá sắn quá rẻ chỉ 1.000 đồng/kg, nên đa số người dân chuyển đổi sang trồng cây khác. Năm nay giá sắn thu mua cao trên 2.000 đồng/kg thì nông dân lại không có sắn để bán", ông Năm cho biết thêm.
 
Ngoài 2 nhà máy trên thì các nhà máy sắn ở Thanh Chương, nhà máy sắn Hoa Sơn (Anh Sơn) …cũng phải “đắp chiếu” hoặc hoạt động cầm chừng.
 
Tính đến thời điểm này, Nghệ An hiện có trên 7.000 ha sắn quy hoạch ở các huyện Nghĩa Đàn, Anh Sơn, Yên Thành, Tân Kỳ, Đô Lương… Tuy nhiên vẫn còn phổ biến tình trạng trồng sắn mang tính tự phát, đầu tư thâm canh hạn chế, dẫn đến năng suất thấp.
 
Đặc biệt một số nhà máy thiếu liên kết, hợp tác với nông dân vùng nguyên liệu để có các cơ chế chính sách hỗ trợ nông dân vật tư, phân bón, ký hợp đồng bao tiêu sản phẩm. Nông dân và doanh nghiệp không có sự ràng buộc lẫn nhau, vì thế người dân chuyển đổi từ cây sắn sang cây khác. Đây là nguyên nhân chính khiến các nhà máy thiếu nguyên liệu.
 
Quảng Trị nhà máy hoạt động cầm chừng
 
Theo Thanh Niên, vụ sắn 2017 - 2018 này (kéo dài từ tháng 8.2017 đến hết tháng 5.2018), nhiều nhà máy chế biến tinh bột sắn đóng trên địa bàn tỉnh Quảng Trị lâm vào tình cảnh khá vất vả khi không có sẵn nguyên liệu để sản xuất.
 
Nhiều nhà máy hoạt động cầm chừng, có nhà máy thậm chí cho công nhân tạm nghỉ để chờ có nguyên liệu thì hoạt động tiếp. Đây là câu chuyện không mấy khi xảy ra ở địa phương có vùng nguyên liệu sắn gần 12.000 ha này.
 
Cụ thể, dù công suất mỗi mùa có thể thu mua 40.000 tấn sắn tươi, nhưng vụ này nhà máy chế biến tinh bột sắn An Thái (thôn An Thái, xã Cam Tuyền, huyện Cam Lộ) chỉ chạy được khoảng 50% công suất. 
 
Lãnh đạo nhà máy cho biết, ngoài thu mua sắn tươi cho bà con nông dân huyện Cam Lộ, Gio Linh, Vĩnh Linh và các vùng lân cận, nhà máy còn nhập cả sắn từ Lào nhưng vẫn rơi vào tình trạng “đói” nguyên liệu.
 
Chung cảnh ngộ, nhà máy chế biến tinh bột sắn Hướng Hóa (đóng trên địa bàn huyện Hướng Hóa, thuộc Tổng công ty thương mại Quảng Trị) cũng đối mặt tình trạng thiếu nguyên liệu trầm trọng. 
 
Ông Lê Văn Thể, Giám đốc nhà máy cho biết, mọi năm mỗi vụ nhà máy thu mua và chế biến khoảng 60.000 tấn tinh bột sắn, nhưng vụ này tính đến nay chưa đạt 35.000 tấn.
 
Theo ông Thể, hiện công suất của nhà máy chúng tôi đạt cao nhất là 70%, còn những nhà máy ở đồng bằng thì giỏi lắm là 40 đến 50% công suất.
 
"Ngoài việc thu mua sắn cho những người dân nước bạn sống dọc biên giới Việt Lào, giáp huyện Hướng Hóa, nhà máy đã cho người đi thu mua sắn tận Pacse (Lào), cách nhà máy trên 400 km, nhưng vẫn không đủ nguyên liệu", ông Thể chia sẻ thêm. 
 
Nhiều người dân đã bắt đầu bớt mặn mà với cây sắn do giá sắn nhiều năm qua giảm
Nhiều người dân đã bắt đầu bớt mặn mà với cây sắn do giá sắn nhiều năm qua giảm. Nguồn: Thanh Niên.
Khan hiếm nguyên liệu sắn đã đẩy giá sắn tươi lên cao gấp đôi so với cùng kỳ năm ngoái, ở mức 2.500 - 2.700 đồng/kg. Thế nhưng, khi giá cao thì nông dân không còn sắn để bán, còn nhà máy, theo ông Thể: “Thiếu nguyên liệu nên sẽ phải nghỉ nhiều, sản lượng thấp và giảm thu nhập của người lao động”.
 
Ông Lê Quang Thuận, Phó chủ tịch UBND huyện Hướng Hóa cho biết, nhiều năm gần đây người dân mất niềm tin vào cây sắn. Chủ trương của huyện trong năm 2018 và cả thời gian tới sẽ cho chuyển đổi những diện tích trồng cây không hiệu quả (kể cả cây sắn) bằng các loại cây khác có giá trị kinh tế cao hơn. 
 
Điều này đặt ra việc các nhà máy chế biến tinh bột sắn cần phải tiếp tục phát triển vùng nguyên liệu theo hướng bền vững, thâm canh tăng năng suất.
 
Theo thống kê của ngành nông nghiệp Quảng Trị, đến cuối năm 2017, địa phương này có 11.637 ha sắn, năng suất đạt 16,5 tấn/ha, tổng sản lượng hơn 192.000 tấn. Sắn trồng tập trung ở 2 huyện vùng cao là Hướng Hóa (5.500 ha) và Đakrông (2.000 ha).
 
Cẩm Vân (theo báo Nghệ An, Thanh Niên)
 

Ông Năm cho biết thêm:

;
.
.
.
.