Gía lúa 'long đong' - chuyện không mới - Nông Thôn Việt

Gía lúa 'long đong' - chuyện không mới

Thứ Ba, 12/03/2019, 09:13 [GMT+7]

Giá lúa OM 5451 ở Hậu Giang và Cần Thơ được thương lái mua tại ruộng từ 4.800 - 4.900 đồng/kg, giống lúa IR 50404 dao động từ 4.500 - 4.600 đồng/kg, giảm khoảng 500 đồng/kg so với vụ lúa Đông - Xuân năm trước. Ông Trần Văn Hết ở Tam Bình, Vĩnh Long cho biết: “Với giá bán 4.900 đồng/kg, cộng năng suất lúa chỉ đạt 800 kg/công, sau khi trừ chi phí sản xuất, lợi nhuận khoảng 20 triệu đồng/ha, giảm gần 10 triệu đồng/ha so với năm ngoái”.

Giá lúa giảm, Cần Thơ là địa phương đầu tiên “họp khẩn” với thành phần có đủ mặt các doanh nghiệp chủ lực và các ngân hàng trên địa bàn. Theo ông Nguyễn Ngọc Hè, Giám đốc S73 NN&PTNT Cần Thơ, tình trạng giá lúa Đông - Xuân giảm kéo dài sẽ khiến cho doanh nghiệp và người dân gặp nhiều khó khăn. Vì vậy, ngành chức năng cần phải có giải pháp hỗ trợ kịp thời.

Trong khi đó, các doanh nghiệp xuất khẩu gạo đang bao tiêu mua lúa của nông dân cho biết, rất khó khăn khi tiếp cận nguồn vốn vay lớn của ngân hàng để thu mua hết lúa trong dân, khiến tình trạng thu mua xuất khẩu gặp trở ngại. Đặc biệt đây là thời điểm các doanh nghiệp cần phải đẩy mạnh thu mua để các thương lái không có cơ hội "ép giá".

Theo ông Trương Quang Hoài Nam, Phó Chủ tịch UBND TP Cần Thơ, do nông dân đang thu hoạch rộ nên phải cần hỗ trợ nhanh. Trước mắt, đề nghị các ngân hàng báo cáo khẩn ra cơ quan chủ quản ở Trung ương xem xét cho nâng hạn mức cho vay, đẩy nhanh tiến độ giải ngân.

Hội Nông dân Cần Thơ nên có báo cáo khẩn gửi Trung ương Hội Nông dân Việt Nam và đề nghị có ý kiến gửi các ngân hàng nhờ can thiệp, làm sao cho nguồn vốn về sớm! Mới đây, ông Nguyễn Ngọc Nam, Chủ tịch Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA) đã đề nghị: Các hội viên VFA chủ động thực hiện mua dự trữ lưu thông, đồng thời đẩy nhanh tiến độ giao hàng cho các hợp đồng xuất khẩu đã ký kết.

Các doanh nghiệp thành viên VFA, chủ động liên kết và hỗ trợ các HTX, các hộ nông dân sản xuất lúa thực hiện gửi tại kho của các doanh nghiệp hội viên. Các hội viên có ký kết hợp đồng bao tiêu với các HTX, các hộ nông dân trồng lúa thực hiện cam kết đã ký và tiến hành thu mua nhanh chóng.

Trước đây, vào vụ thu hoạch rộ, doanh nghiệp thường được “phân bổ chỉ tiêu” mua lúa gạo tạm trữ dễ tiếp cận nguồn vốn. Vài năm gần đây, xuất khẩu thuận lợi nên chuyện mua lúa tạm trữ cũng không còn. Lý giải nguyên nhân giá lúa giảm, một doanh nghiệp xuất khẩu gạo lớn ở ĐBSCL cho rằng: Do chưa có đầu ra, nông dân lại bắt đầu thu hoạch rộ. Trong khi đó, doanh nghiệp lại thiếu vốn thu mua. Câu chuyện doanh nghiệp xuất khẩu gạo thiếu vốn, làm giá lúa “long đong” lâu nay đã đề cập đến nhiều.

 
Ông Phạm Thái Bình, Tổng Giám đốc Công ty CP Nông nghiệp Công nghệ cao Trung An chỉ ra: “Doanh nghiệp thiếu vốn để lắp máy sấy lúa. Thiếu vốn để lắp silo chứa lúa và thiếu vốn để ứng vật tư đầu vụ và thanh toán tiền lúa cho nông dân khi thu hoạch.
 
Chính vì vậy, mặc dù rất cần nhưng doanh nghiệp không dám đầu tư xây dựng vùng nguyên liệu theo mô hình cánh đồng liên kết. Nhưng doanh nghiệp thiếu vốn nên phải tranh nhau bán hàng, phải hạ giá gạo xuống để bán cho bằng được, với mục đích có tiền thanh toán tiền lúa cho nông dân khi thu hoạch, và quan trọng hơn nữa là lấy tiền đáo hạn nợ vay ngắn hạn của ngân hàng”!

Trước tình hình khó khăn của doanh nghiệp và thị trường, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã yêu cầu: Các tổng công ty lương thực thực hiện đúng Nghị định 157, mua dự trữ 5% theo quy định. Cần tiếp tục thực hiện sớm kế hoạch xuất khẩu cho Philippines 200.000 tấn gạo và Trung Quốc cũng đã xác định mua của Việt Nam trong giai đoạn này là 100.000 tấn gạo. Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp và 2 tổng công ty lương thực có chủ trương cụ thể bằng các nguồn lực khác nhau chỉ đạo mua kịp thời, sớm nhất lúa gạo cho người dân”.

“Trước mắt, nông dân cần bình tĩnh không nên bán tháo lúa để tránh tình trạng doanh nghiệp mua lúa giá thấp, kéo theo giá xuất khẩu thấp. Cả nông dân và doanh nghiệp đều bị thiệt. Doanh nghiệp sớm tham gia mua lúa hàng hóa, nông dân cần tính toán thời gian hợp lý để bán cho doanh nghiệp” - một doanh nghiệp xuất khẩu gạo ở ĐBSCL khuyến nghị.

Trước tình hình giá lúa ở ĐBSCL giảm, khó khăn trong tìm đầu ra, Thủ tướng đã đồng ý đề xuất của Bộ NN&PTNT: Tập trung triển khai mua dự trữ quốc gia năm 2019 số lượng 80.000 tấn thóc và 200.000 tấn gạo; phối hợp với Bộ NN&PTNT sẵn sàng mua 100.000 tấn tiếp theo. Nông dân đang “ngóng”, các doanh nghiệp và ngân hàng sẽ sớm thực hiện chỉ đạo này để bình ổn giá lúa Đông - Xuân ở ĐBSCL .

Tại buổi làm việc với một số bộ, ngành bàn giải pháp căn cơ để đẩy mạnh thu mua lúa của nông dân ĐBSCL, Thủ tướng đã chỉ đạo Ngân hàng Nhà nước có trách nhiệm xem xét tăng hạn mức tín dụng cho các doanh nghiệp, coi đây là chủ trương của Chính phủ nhằm có đủ vốn thu mua tạm trữ. Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp và hai Tổng công ty lương thực 1, 2 có chủ trương cụ thể, huy động nguồn lực mua kịp thời lúa gạo, với tư cách là vai trò của Nhà nước để làm gương.

Thủ tướng cũng yêu cầu các địa phương có trách nhiệm giám sát việc thu mua lúa để đảm bảo quyền lợi chính đáng cho người nông dân.

Phát triển lúa gạo còn gắn với ổn định xã hội, gia tăng giá trị và đảm bảo sinh kế cho người dân. Lúa gạo chỉ có con đường phát triển duy nhất là nâng cao chất lượng, gia tăng giá trị và cơ cấu lại sản phẩm, phù hợp với nhu cầu thị trường toàn cầu.

Báo cáo với Chính phủ, Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Nguyễn Xuân Cường cho biết năm 2018, cả nước xuất khẩu 6,1 triệu tấn gạo với doanh số 3 tỷ USD. Thị trường thế giới, mỗi năm có nhu cầu từ 38 - 45 triệu tấn gạo. Tuy vậy, năm nay nhu cầu chỉ từ 38 - 40 triệu tấn do nhiều nước đẩy nhanh tự chủ lương thực.

Cũng theo Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường, hiện cả nước đã xây dựng một kế hoạch sản xuất lương thực với diện tích 7,5 triệu ha, giảm 200.000ha so với năm 2018. Nhưng bằng các tiến bộ kỹ thuật thì khả năng vẫn đạt sản lượng 43,5 triệu tấn, đủ nhu cầu trong nước và vẫn có thể xuất khẩu từ 6 - 7 triệu tấn gạo.

Vĩnh Tường

 

;
.
.
.
.