Hòa giải 'tranh chấp' mặn ngọt cho con tôm - cây lúa - Nông Thôn Việt

Hòa giải 'tranh chấp' mặn ngọt cho con tôm - cây lúa

Thứ Hai, 16/03/2020, 07:24 [GMT+7]

Gần 20 năm qua, việc điều tiết nước phục vụ sản xuất, nhất là giải quyết tranh chấp giữa hai vùng sinh thái mặn - ngọt, giữa người nuôi tôm và người trồng lúa ở bạc liêu, Sóc Trăng luôn làm "đau đầu" chính quyền địa phương và ngành chức năng.

 

Mỗi năm, vào vụ nuôi tôm, khi tỉnh Bạc Liêu điều tiết nước mặn phục vụ nuôi tôm, nước mặn sẽ xâm nhập, tràn vào ruộng lúa gây thiệt hại hàng trăm hecta lúa và ảnh hưởng đến đời sống nhân dân một số huyện của tỉnh Sóc Trăng. Không chỉ xâm nhập mặn sang tỉnh Sóc Trăng, vấn đề điều tiết nước mặn phục vụ cho việc chuyển đổi sản xuất ở Bạc Liêu cũng làm cho hàng chục nghìn hecta lúa của tỉnh này bị ảnh hưởng.

Sự bất cập này bắt nguồn từ nguyên nhân là vùng này không có hệ thống công trình bền vững để phân hai vùng sinh thái mặn - ngọt riêng biệt. Do đó, mỗi khi tỉnh Bạc Liêu điều tiết nước mặn vào khu vực nuôi tôm thì địa phương này buộc phải đắp hàng loạt đập ngăn mặn ven kênh xáng Quản Lộ - Phụng Hiệp để bảo đảm giữ ngọt cho vùng sản xuất lúa. Hệ thống đập tạm ngăn mặn không bảo đảm nên khả năng kiểm soát nguồn nước không chủ động, công trình không an toàn, thường xuyên xảy ra vỡ đập, dẫn đến xâm nhập mặn khu vực sản xuất lúa trọng điểm của Bạc Liêu, đồng thời nước mặn xâm nhập sang tỉnh Sóc Trăng.

Để giải quyết câu chuyện tranh chấp mặn - ngọt giữa các địa phương, cuối năm 2018, dự án cống âu thuyền Ninh Quới đã được triển khai xây dựng trên tuyến kênh Quản lộ Phụng Hiệp, thuộc xã Ninh Quới A, huyện Hồng Dân, tỉnh Bạc Liêu. Theo Ban quản lý Đầu tư và Xây dựng Thủy lợi 10 (Bộ NN&PTNT) – chủ đầu tư, với tổng mức đầu tư gần 400 tỷ đồng, đây là dự án trọng điểm nằm trong quy hoạch xây dựng thủy lợi vùng đến năm 2020 và tầm nhìn đến năm 2050, nhằm tạo điều kiện giúp cho các địa phương chủ động kiểm soát được các nguồn nước mặn, ngọt phục vụ sản xuất liên tỉnh.

Cận cảnh cống âu thuyền Ninh Quới khi hoạt động. Ảnh TR.L
Cận cảnh cống âu thuyền Ninh Quới khi hoạt động. Ảnh TR.L

Công trình dự kiến sẽ hoàn thành vào tháng 04/2021, tuy nhiên, ngay từ đầu tháng 12/2019, công trình đã có thể đưa vào khai thác. Do đó, dự kiến toàn bộ công trình sẽ hoàn thành trước tháng 03/2020. Cống âu thuyền Ninh Quới được đưa vào vận hành sẽ đáp ứng mục tiêu đảm bảo kiểm soát mặn để không gây ảnh hưởng đến vùng sinh thái ngọt của tỉnh Sóc Trăng và tỉnh Bạc Liêu với diện tích khoảng 26.500ha, đồng thời cấp bổ sung nước mặn đặc biệt cho 8.500ha nuôi trồng thủy sản ở những vùng giáp nước của huyện Hồng Dân, tỉnh Bạc Liêu.

Trong chuyến thị sát mới đây, Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Nguyễn Xuân Cường đánh giá cao những nỗ lực của đơn vị quản lý, thi công đã đẩy nhanh tiến độ công trình để kịp thời phục vụ kiểm soát mặn, ngọt mùa khô 2019 – 2020. Theo Bộ trưởng, việc vận hành cống âu thuyền Ninh Quới có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc giải quyết hài hòa về nguồn nước phục vụ cho sản xuất giữa 2 hệ sinh thái mặn - ngọt của nhân dân trong vùng dự án, nhất là 2 tỉnh Bạc Liêu và Sóc Trăng. Công trình hoàn thành đúng thời điểm hạn mặn hoành hành khu vực ĐBSCL nên rất có ý nghĩa, góp phần kiểm soát mặn cho khu vực khá lớn của các tỉnh lân cận. Đồng thời, Bộ trưởng chỉ đạo cần sớm hoàn chỉnh quy trình vận hành, quản lý để chuyển giao cho tỉnh, đảm bảo đưa công trình vào hoạt động bền vững và hiệu quả.

ĐẶNG THÙY

;
.
.
.
.