HTX nông nghiệp: Lại co mình vì vốn! - Nông Thôn Việt

HTX nông nghiệp: Lại co mình vì vốn!

Thứ Bảy, 05/05/2018, 15:06 [GMT+7]

Thúc đẩy HTX tích lũy vốn, mở rộng các chính sách tín dụng cũng như nhiều đề xuất nhằm tạo điều kiện cho hoạt động của HTX nông nghiệp tiếp tục được trao đổi tại Hội thảo về Định hướng xây dựng liên kết chuỗi giá trị nông sản - vai trò của hợp tác xã nông nghiệp trong xây dựng chuỗi giá trị nông sản do Bộ NN&PTNT tổ chức tại TP Biên Hòa, Đồng Nai ngày 4.5 vừa qua.

Đầu tư phải "co mình" vì vốn

Để tham gia hiệu quả và khép kín chuỗi giá trị, nhiều HTX nông nghiệp đang đứng trước bài toán lớn về vốn vì nhiều nhu cầu đầu tư, từ đầu tư vào tài sản máy móc thiết bị, đến nhà xưởng, kho chứa và cơ chế thu mua đầu vào...Theo TS.Hoàng Vũ Quang, Phó Viện trưởng Viện Chính sách và Chiến lược Phát triển nông thôn, trung bình để đầu tư 1 trạm thu gom sữa có công suất khoảng 10 tấn/ngày cần khoảng đầu tư đến 4 tỷ đồng.

Một trạm thu mua sữa tươi của HTX Tân Thông Hội (Ảnh: CCPTNT TPHCM)
Một trạm thu mua sữa tươi của HTX Tân Thông Hội (Ảnh: CCPTNT TPHCM)

Thực tế, nhà máy chế biến của HTX Tân Thông Hội (Củ Chi, TPHCM) có công suất chế biến 100 tấn sữa tươi/ngày cần đầu tư đến 60 tỷ đồng; nhà máy chế biến sữa của HTX Evergrowth Sóc Trăng tham gia có công suất chế biến 40 tấn sữa/ngày cần đầu tư 71 tỷ đồng (bao gồm cả tiền thuê đất). 

TS.Hoàng Vũ Quang phân tích: Để tham gia liên kết, HTX cần có đầu tư cơ sở hạ tầng và vốn để phục vụ thu mua, thương mại sản phẩm. Tuy nhiên, phần lớn các HTX nông nghiệp đều có vốn và tài sản thấp, theo Báo cáo Nghiên cứu vai trò của HTX tham gia chuỗi giá trị nông sản của Viện Chính sách và Chiến lược Phát triển nông thôn.  

Đó là chưa kể đối với các HTX mới thành lập, chưa tiêu thụ được nhiều sản phẩm cho thành viên, chưa có nhiều lợi ích mang lại cho thành viên nên các nông hộ còn e dè, chưa nhiệt tình tham gia góp vốn.

Theo đánh giá chung, vai trò của HTX trong các chuỗi giá trị nông sản như thanh long ở Bình Thuận, bưởi Da Xanh ở Bến Tre, nho ở Ninh Thuận thì sự tham gia của HTX là rất mờ nhạt.

Theo Báo cáo Nghiên cứu vai trò của HTX tham gia chuỗi giá trị nông sản của Viện Chính sách và Chiến lược Phát triển nông thôn, chỉ có 1,84% tổng sản lượng thanh long của tỉnh Bình Thuận được tiêu thụ qua HTX, hơn 91% thanh long được tiêu thụ qua các cơ sở thu gom.

Với chuỗi giá trị bưởi da xanh Bến Tre, với 7 HTX chuyên về bưởi da xanh, chỉ 2% sản lượng bưởi hộ nông dân được bán cho HTX hoặc Tổ hợp tác.

Tiếp cận đất và tín dụng 

Để giải quyết khó khăn về vốn của các HTX, các đề xuất về chính sách tiếp cận đất và vốn được đưa ra.

Cụ thể, đề xuất miễn tiền thuê đất trong thời hạn 5 năm và miễn 50% tiền thuê đất cho những năm sau đó trong cả giai đoạn thuê khi HTX thuê đất làm mặt bằng trạm thu mua, kho bảo quản, xưởng sơ chế, chế biến nông sản. 

Trong trường hợp không còn quỹ đất để giao, cho thuê, nhà nước có thể hỗ trợ tiền mặt. Mức hỗ trợ tối đa là 50% trong thời hạn 10 năm và giao cho tỉnh quy định mức hỗ trợ cụ thể tùy nguồn lực của tỉnh.

Về hỗ trợ tín dụng, hiện nay, chính sách cho phép Ngân hàng thương mại cung cấp tín dụng không tài sản thế chấp đến 1 tỷ đồng trong sản xuất kinh doanh lĩnh vực nông nghiệp và 2 tỷ trong trường hợp nuôi trồng thủy sản và đánh bắt xa bờ; được vay đến 70% giá trị dự án của mô hình liên kết cho tổ chức cung cấp, tiêu thụ sản phẩm.

Tuy nhiên, trong thực tế, rất ít HTX được vay vốn.

Vì thế, các đề xuất đưa ra phương án nâng mức trần cho vay không cần tài sản thế chấp với HTX theo công thức 1:2. Nghĩa là với vốn tự có 1 đồng, có thể vay không cần tài sản thế chấp 2 đồng. Theo đó, sẽ thúc đẩy các HTX tự mình tích lũy vốn để tiếp cận tín dụng

Ngoài ra, cơ chế đồng bảo lãnh và đồng chịu ủi ro trong cho vay dự án liên kết chuỗi giá trị cũng được đưa ra. Theo đó, Doanh nghiệp liên kết và quỹ hỗ trợ phát triển HTX đồng bảo lãnh tín dụng cho HTX vay vốn. 

Cơ chế này đảm bảo cả Ngân hàng thương mại, doanh nghiệp và Quỹ hỗ trợ HTX cùng đánh giá tính khả thi, hiệu quả dự án của HTX. Nhờ đó, giảm tính rủi ro của dự án.

Ngày 4.5 tại TP Biên Hòa, Đồng Nai, Bộ NN&PTNT phối hợp với UBND tỉnh Đồng Nai tổ chức Hội thảo về định hướng xây dựng liên kết chuỗi giá trị nông sản – Vai trò của HTX nông nghiệp trong xây dựng chuỗi giá trị nông sản. Tham dự có Thứ trưởng Bộ NN&PTNT Trần Thanh Nam; đại diện lãnh đạo UBND tỉnh Đồng Nai; đại diện các Tổng cục, Cục, Vụ, Viện thuộc Bộ NN&PTNT; Trung tâm Khuyến nông Quốc gia; Cục phát triển HTX (Bộ Kế hoạch và Đầu tư), Liên minh HTX Việt Nam; Đại sứ quán Canada; Lãnh đạo các Sở NN&PTNT, Chi cục Phát triển nông thôn các tỉnh Đông Nam bộ và ĐBSCL; đại diện các xã, huyện nông thôn mới (NTM) thuộc tỉnh Đồng Nai; 20 HTX, CLB và doanh nghiệp...Trong khuôn khổ của hội thảo, đoàn đại biểu đã tham quan mô hình sản xuất của CLB năng suất cao trái cây, tại ấp 2A, xã Xuân Bắc, huyện Xuân Lộc; mô hình liên kết sản xuất sầu riêng VietGAP theo chuỗi giá trị tại HTX SXTMDVNN Xuân Định, xã Xuân Định, huyện Xuân Lộc.

đoàn đại biểu đã tham quan mô hình
Đoàn đại biểu đã tham quan và trao đổi tại mô hình liên kết sản xuất sầu riêng VietGAP theo chuỗi giá trị tại HTX SXTMDVNN Xuân Định, xã Xuân Định, huyện Xuân Lộc. Ảnh: Uyên Linh.

 

Uyên Linh

;
.
.
.
.