Điện mặt trời - thị trường hút vốn ngoại - Nông Thôn Việt

Điện mặt trời - thị trường hút vốn ngoại

Thứ Tư, 02/10/2019, 09:05 [GMT+7]

Việt Nam hiện đang trở thành thị trường thu hút vốn ngoại đầu tư trong lĩnh vực năng lượng mặt trời khi nhà đầu tư ngoại liên tục rót vốn, nhiều dự án điện mặt trời được đẩy nhanh tiến độ, sự chuyển dịch sang năng lượng tái tạo ngày một rõ nét.

 

“Sức nóng” từ điện mặt trời

Vốn phụ thuộc nhiều vào thủy điện và nhiệt điện than, Việt Nam hiện nay đang phải đối mặt với nhu cầu điện ngày càng tăng cao, trung bình khoảng 8%/năm từ nay đến 2030. Khả năng thiếu hụt điện được dự báo có thể lên đến 12 triệu MWh vào năm 2023.

Trong bối cảnh đó, Việt Nam trở thành “điểm nóng” hấp dẫn các nhà đầu tư nước ngoài về phát triển năng lượng tái tạo. Gần đây, Tổ chức Tài chính Quốc tế (IFC) đã đầu tư 75 triệu USD vào trái phiếu xanh do Công ty năng lượng Philippines AC Energy phát hành để huy động nguồn vốn phát triển các dự án năng lượng. Mục tiêu của AC Energy là phát triển 5GW năng lượng tái tạo tại khu vực Đông Á - Thái Bình Dương đến năm 2025. Khoản đầu tư trái phiếu của IFC nhằm hỗ trợ các dự án điện gió và điện mặt trời của AC Energy tại Việt Nam với tổng công suất lắp đặt là 360MW.

Đầu tháng 03/2019, Tập đoàn Quadran International (Pháp) cùng các đối tác gồm Tập đoàn Trường Thành Việt Nam và BIDV đã kí kết hợp tác tín dụng cho dự án Nhà máy điện mặt trời Cát Hiệp. Dự án này được đặt tại tỉnh Bình Định với công suất 50MW. Trước đó, Ninh Thuận cũng đã thu hút được rất nhiều dự án của các nhà đầu tư lớn trên thế giới như BIM Group cùng đối tác Ayala Corporation (Philippines) đầu tư dự án có quy mô 30MW; Công ty CMX Renewable thực hiện dự án quy mô 168MW trong một liên doanh với đối tác Sunseap (Singapore) có giá trị 4.400 tỉ VND...

Cách đây vài năm, sự chuyển dịch sang năng lượng tái tạo đối với Việt Nam là rất khó, bởi khi đó chi phí sản xuất điện mặt trời còn tương đối cao và Chính phủ chưa có cơ chế khuyến khích. Tuy nhiên, vào năm 2017, khi Chính phủ triển khai chính sách trợ giá điện mặt trời, đồng thời giá các tấm pin năng lượng cũng giảm xuống đã tạo điều kiện cho nhiều nhà đầu tư tham gia vào lĩnh vực này.

Ông Hàn Thế Phong - Phụ trách Phát triển Quadran International tại Việt Nam nhận định, Việt Nam là thị trường năng động và tiềm năng nhất khu vực. Các cam kết của Chính phủ trong phát triển năng lượng mặt trời đưa Việt Nam trở thành điểm đến hấp dẫn nhà đầu tư. Điều này được thị trường chứng minh với hàng trăm dự án điện mặt trời được bổ sung vào quy hoạch phát triển điện lực quốc gia và địa phương.

Ngân hàng đẩy mạnh cho vay vốn điện mặt trời

Hàng loạt ngân hàng đang đẩy mạnh vốn vào lĩnh vực “tín dụng xanh”. Không chỉ các dự án lớn mà ngay đến những doanh nghiệp nhỏ, thậm chí cá nhân cũng được vay vốn ưu đãi. “Tín dụng xanh” được hiểu là những khoản tín dụng được ngành ngân hàng hỗ trợ cho các dự án sản xuất kinh doanh không gây rủi ro hoặc nhằm mục đích bảo vệ môi trường.

Ông Nguyễn Quốc Hùng, Vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế (NHNN) cho biết, tính đến quý I/2019 đã có 20 tổ chức tín dụng (TCTD) cho vay “tín dụng xanh” với dư nợ 242.000 tỷ đồng, tăng 2% so với năm 2018. Trong đó, cho vay trung dài hạn xấp xỉ 188.000 tỷ đồng, chiếm 77%; cho vay ngắn hạn đạt 54.000 tỷ đồng. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) mới đây đã công bố kết quả khảo sát về áp dụng “tín dụng xanh” trong ngành ngân hàng. Theo công bố này, có 19 TCTD xây dựng chiến lược quản lý rủi ro môi trường xã hội, trong đó có 13 TCTD tích hợp nội dung quản lý rủi ro môi trường xã hội vào quy trình hoạt động “tín dụng xanh”, 10 TCTD đã xây dựng được sản phẩm tín dụng ngân hàng cho “tín dụng xanh”, 17 TCTD đã sử dụng sổ tay đánh giá rủi ro môi trường xã hội cho 10 ngành kinh tế.

Hiện nay nhiều ngân hàng cũng đã liên tục đưa ra các chương trình tín dụng ưu đãi cho khách hàng DN và khách hàng cá nhân vay vốn triển khai các dự án “xanh”. Ví dụ như BIDV phối hợp với CTCP Đầu tư và phát triển năng lượng mặt trời Bách Khoa (SolarBK) hỗ trợ cho các hộ gia đình (trong liên kết của SolarBK) vay tối đa 75% tổng vốn đầu tư hệ thống điện mặt trời áp mái với thời hạn 12 – 36 tháng, lãi suất 10%/năm để đầu tư hệ thống sản xuất điện mặt trời.

Cùng xu hướng này, SCB cũng đã triển khai gói cho vay không cần thế chấp tài sản vẫn được ưu đãi vay 100% nhu cầu vốn vay (tối đa 500 triệu đồng), lãi suất giảm 1% so với lãi suất hiện hành, thời hạn vay tối đa 60 tháng cho khách hàng cá nhân có nhu cầu mua thiết bị điện năng lượng mặt trời phục vụ cho nhu cầu sinh hoạt và kinh doanh sản xuất. HDBank thì cho doanh nghiệp đầu tư dự án điện mặt trời trên mái nhà vay với tỷ lệ lên đến 70%, thời hạn cho vay 5 năm. VCB tham gia tài trợ một số dự án năng lượng sạch, năng lượng tái tạo như các thủy điện vừa và nhỏ, dự án nhiệt điện sinh thái, dự án điện năng lượng mặt trời.

Nhìn vào cam kết cho vay các dự án điện mặt trời của VietinBank, VCB, BIDV, Agribank, SHB, HDBank, OCB… có thể thấy con số đã lên tới hàng chục nghìn tỷ đồng. Chưa kể, một số ngân hàng còn tài trợ các dự án điện mặt trời thông qua mua lại trái phiếu do chính doanh nghiệp đầu tư phát hành, nên con số thực có thể còn cao hơn nữa.

Nhiều ý kiến tỏ ra lo ngại khi các ngân hàng ồ ạt đẩy vốn vào lĩnh vực này và khó kiểm soát rủi ro. Tiến sĩ Trần Du Lịch, thành viên Tổ Tư vấn Kinh tế của Thủ tướng, cảnh báo các ngân hàng cần nhớ bài học về tín dụng BOT để cảnh giác cho vay các dự án điện mặt trời, bởi thời gian cho vay các dự án này thường dài hạn và khó kiểm soát hết rủi ro.

Tuy nhiên, đại diện Nam A Bank cho biết dù đẩy mạnh cho vay “tín dụng xanh” với giá ưu đãi, những người đi vay vốn cũng phải thỏa một số tiêu chí nhất định. Chẳng hạn như có lịch sử tín dụng tốt, kinh doanh có lợi nhuận, có kinh nghiệm trong lĩnh vực công nghệ xanh tối thiểu 1 năm. Không chỉ chứng minh yếu tố xanh trong dự án, người đi vay còn phải cho thấy được khả năng quản trị và kinh nghiệm của mình. Điều này cũng đặt ra thách thức chung đối với doanh nghiệp là phải đổi mới, nâng cao năng lực cạnh tranh và quản trị tốt doanh nghiệp.

TRẦN TRỌNG TRIẾT

 

 

;
.
.
.
.