Tăng cường xuất khẩu nông sản - phương án giảm nhập siêu từ Hàn Quốc - Nông Thôn Việt

Tăng cường xuất khẩu nông sản - phương án giảm nhập siêu từ Hàn Quốc

Thứ Ba, 15/10/2019, 18:13 [GMT+7]

Năm 2015, Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - Hàn Quốc (VKFTA) được ký kết. Từ đó đến nay, thương mại song phương đã cho thấy những con số tăng trưởng ấn tượng. Tuy vậy, tình trạng nhập siêu từ Hàn Quốc đang ngày càng tăng, đòi hỏi gấp rút tìm ra biện pháp giải quyết.

 

Báo động tình trạng nhập siêu

Thương mại song phương giữa Việt Nam - Hàn Quốc đã cho thấy sự phát triển vượt bậc khi tăng hơn 132 lần, từ 0,5 tỷ USD năm 1992 lên 66,2 tỷ USD năm 2018, và dự kiến sẽ cán mốc 100 tỷ USD vào năm 2020. Ông Trần Thanh Nam - Thứ trưởng Bộ NN&PTNT VN, cho biết hiện có tới gần 7.000 doanh nghiệp Hàn Quốc đang đầu tư dạng FDI tại Việt Nam với tổng vốn đầu tư hơn 68 tỷ USD, đưa Hàn Quốc trở thành nhà đầu tư lớn nhất tại Việt Nam.

Theo ông Hong Sun - Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Hàn Quốc (Kocham) tại Việt Nam thì hiện nay Việt Nam là quốc gia trọng tâm trong Chính sách hướng Nam của Hàn Quốc. Hàn Quốc đặt mục tiêu đạt kim ngạch thương mại song phương giữa Hàn Quốc và các nước Đông Nam Á vào năm 2020 là 200 tỷ USD, trong đó riêng kim ngạch song phương giữa Việt Nam – Hàn Quốc đã là 100 tỷ USD. Vào tháng 08/2018, Hàn Quốc cũng đã dời trụ sở chính của Kocham tại khu vực Đông Nam Á và Châu Đại Dương từ Singapore về Hà Nội.

Các số liệu đều cho thấy tình hình khả quan trong mối quan hệ hợp tác giữa hai nước. Tuy nhiên, riêng về phía Việt Nam, vào năm 2018, Việt Nam đã trở thành nước nhập siêu lớn nhất từ Hàn Quốc với mức 29,7 tỷ USD khi kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam vào Hàn Quốc đạt 18,2 tỷ USD, trong khi nhập khẩu lên tới 47,9 tỷ USD. Thống kê của Bộ Công thương cho thấy cũng trong năm ngoái, Hàn Quốc nhập khẩu 35,2 tỷ USD nông sản, nhưng các mặt hàng nông, lâm thủy sản của Việt Nam chỉ chiếm 5,9% thị phần. Trong khi đó, lượng rau quả trái cây tươi mà Việt Nam xuất khẩu vào thị trường Hàn Quốc trong năm 2018 chỉ đạt hơn 100 triệu USD, chiếm 3,21% tổng lượng rau quả mà Việt Nam xuất khẩu. Vì vậy, các chuyên gia cho rằng cần thúc đẩy xuất khẩu các mặt hàng nông sản vào thị trường Hàn Quốc nhằm góp phần giảm bớt nhập siêu.

Xuất khẩu nông sản gặp khó

Theo ông Hong Sun, dù Việt Nam là nước có sản lượng sản phẩm nông, lâm, thủy sản lớn do các lợi thế về khí hậu, đất đai, nhân công… các sản phẩm nông sản của Việt Nam hiện nay vẫn gặp khó khăn trong xuất khẩu vì hầu hết vẫn chưa được đồng bộ về chủng loại, chất lượng, kích cỡ, màu sắc… và chưa có được những thương hiệu thật sự mạnh. Điều này khiến phía Hàn Quốc rất khó tìm được những đối tác Việt Nam đủ năng lực và đạt tiêu chuẩn xuất khẩu với quy mô lớn.

Việt Nam hiện cũng đang rất thiếu nhà máy chiếu xạ, nhất là ở miền Bắc, trong khi nhiều sản phẩm rau quả tươi của Việt Nam trước khi xuất đi đều phải được chiếu xạ để bảo đảm điều kiện của những thị trường khó tính như Mỹ, Hàn Quốc. Do vậy, các nông sản ở khu vực miền Bắc đang gặp khó khăn lớn trong vấn đề này.

Thêm vào đó, dù giá cả trái cây Việt Nam tương đối rẻ hơn so với Hàn Quốc, song khi xuất khẩu ra nước ngoài thì mức giá đó vẫn chưa đủ để cạnh tranh. Chưa kể, Việt Nam còn xảy ra tình trạng các doanh nghiệp xuất khẩu nông sản thường cạnh tranh nhau bằng giá mà bỏ quên chất lượng sản phẩm. Ông Hong Sun cho biết thêm: “Hiện còn có một số doanh nghiệp xuất khẩu nông sản ở Việt Nam làm ăn không trung thực, nhận tiền nhưng không gửi hàng, gây ảnh hưởng lớn đến uy tín của nông sản Việt”. Nếu những vấn đề này không sớm được giải quyết, uy tín của nông sản Việt Nam sẽ bị ảnh hưởng và điều này cũng sẽ tác động trực tiếp đến các doanh nghiệp khác và gián tiếp lên thu nhập của người nông dân.

Theo ông Song Sung Hoon, Tổng Giám đốc CJ Freshway Việt Nam, vấn đề của nông sản Việt còn nằm ở vùng nguyên liệu. Hiện tại Việt Nam vẫn thiếu những vùng nguyên liệu với quy mô lớn, hiện đại. “Nếu nhận được một đơn hàng lớn mà doanh nghiệp không chủ động được, phải đi thu gom ở nhiều nơi với chất lượng khác nhau thì không thể bảo đảm yêu cầu. Khi nguyên liệu thô đã có vấn đề ngay từ đầu thì cũng không thể chế biến được những sản phẩm đạt chuẩn”. - Ông Song Sung Hoon lý giải.

Cần triển khai nhiều giải pháp

Để giải quyết tình trạng nông sản Việt gặp khó khi vào thị trường Hàn, ông Lê Thanh Hòa - Phó cục trưởng Cục Chế biến và Phát triển Thị trường nông sản thuộc Bộ NN&PTNT VN cho rằng, trước hết các doanh nghiệp cần nâng cao năng lực và nhận thức trong việc nắm bắt các quy định về kỹ thuật và yêu cầu về SPS (Biện pháp vệ sinh và kiểm dịch động thực vật) của thị trường Hàn Quốc. Bên cạnh đó, cần nâng cao nhận thức người sản xuất nhằm thay đổi quan niệm sản xuất để cho ra sản phẩm an toàn và đáp ứng các yêu cầu của thị trường, đồng thời xây dựng chiến lược quảng bá và tiếp thị cho sản phẩm, lập kế hoạch tổ chức sản xuất và chế biến xuất khẩu…

Liên quan đến vấn đề này, ý kiến của ông Trần Thanh Nam là cần xây dựng cơ chế thông tin thường xuyên để doanh nghiệp hai nước bày tỏ các nhu cầu, tìm hiểu thị trường cũng như vùng nguyên liệu. Ông đề xuất nghiên cứu thành lập Hiệp hội các doanh nghiệp nông sản Việt – Hàn để tăng cường trao đổi thông tin và giải quyết các vấn đề tranh chấp giữa doanh nghiệp hai nước.

Về tầm quan trọng của vùng nguyên liệu, ông Trần Thanh Nam nhấn mạnh: các doanh nghiệp nên lập liên doanh, hợp tác với các trang trại, hợp tác xã để có vùng nguyên liệu chủ động, bảo đảm chất lượng, đồng thời cũng là cơ sở kêu gọi vốn từ các quỹ tín dụng, Bộ NN&PTNT VN sẽ hỗ trợ cấp mã số vùng nuôi trồng và các vấn đề kỹ thuật khác.

Nắm bắt xu hướng ưa thích các sản phẩm hữu cơ của thị trường thế giới, Chính phủ cũng đã ban hành Nghị định 109/2018/NĐ - CP về nông nghiệp hữu cơ nhằm đưa những quy định cụ thể, cơ sở pháp lý đầy đủ để các doanh nghiệp triển khai các sản phẩm này.

HOÀNG ANH

;
.
.
.
.