Cấu thành của nền quản trị quốc gia - Nông Thôn Việt

Cấu thành của nền quản trị quốc gia

Thứ Ba, 10/09/2019, 09:39 [GMT+7]

Các tổ chức xã hội là một phần cấu thành quan trọng của bất kỳ một xã hội phát triển nào. Mỗi xã hội phát triển thì đều gồm ba phần cấu thành là: nhà nước, các doanh nghiệp và các tổ chức xã hội. Trong tương quan với nhà nước, thì các tổ chức xã hội là các tổ chức của cử tri. Trong tương quan với doanh nghiệp, thì các tổ chức xã hội là tổ chức của người tiêu dùng.

Không có các cử tri năng động và có trách nhiệm, nhà nước rất dễ bị rơi vào tay một nhóm cầm quyền thân hữu. Không có những người tiêu dùng thông thái và dám đấu tranh, doanh nghiệp rất dễ thao túng thị trường. Doanh nghiệp thậm chí còn có thể “đi đêm” với các quan chức nhà nước nếu cả hai lực lượng này không bị các tổ chức xã hội giám sát.

Nhà nước vận hành theo chế độ trách nhiệm; doanh nghiệp vận hành theo cơ chế lợi nhuận; xã hội dân sự vận hành theo sở thích và sự tự nguyện. Thiếu một trong ba trụ cột này, một xã hội thật khó phát triển một cách thịnh vượng và bền vững.

Diễn đàn
Diễn đàn Doanh nghiệp đồng hành cùng nông nghiệp, nông dân, nông thôn do Tổng hội NN&PTNT VN tổ chức.

Các tổ chức xã hội còn được coi là một phần quan trọng của nền quản trị quốc gia.

Trước hết, đây là các cơ quan vận động chính sách. Do vừa phụ thuộc vào các thành viên, vừa đại diện cho các thành viên, nên các tổ chức xã hội vừa có động lực, vừa có điều kiện để vận động chính sách. Đây là những tổ chức nhận biết sớm nhất những vấn đề mà thành viên của mình đang phải đối mặt. Có nhiều vấn đề các thành viên sẽ phải nỗ lực cùng nhau giải quyết, nhưng có những vấn đề lại cần phải có sự can thiệp của Nhà nước.

Trong trường hợp này, vận động chính sách là hết sức cần thiết. Thiếu vận động chính sách, Nhà nước có thể không phản ứng kịp thời. Lý do là vì Nhà nước bận trăm công, ngàn việc và hoàn toàn có thể khó nhận biết kịp thời các vấn đề đang phát sinh với một bộ phận dân cư nào đó. Tuy nhiên, một vấn đề xã hội, cũng giống như một con bệnh, không xử lý kịp thời có thể “di căn” và trở nên nghiêm trọng hơn. Đến khi đó, chi phí để khắc phục sẽ lớn lên gấp hàng trăm, hàng ngàn lần. Với chức năng vận động chính sách, các tổ chức xã hội có thể được coi là tai mắt nối dài của Nhà nước.

Hai là, các tổ chức xã hội cũng là các cơ quan phản biện chính sách. Chính sách là cách phản ứng của Nhà nước đối với các vấn đề của đất nước. Tuy nhiên, tại sao lại phản ứng với vấn đề này mà không phản ứng đối với vấn đề kia? Cách phản ứng như vậy ai sẽ được hưởng lợi, còn ai sẽ bị thiệt thòi trong xã hội? Vấn đề của các nhóm xã hội bị bỏ quên, lợi ích của các nhóm xã hội bị đụng chạm lại có thể là các thành viên của các tổ chức xã hội. Đây là lý do tại sao đối với các chính sách có liên quan thì các tổ chức xã hội có động lực rất mạnh mẽ để phản biện. Phản biện chính sách không phải là phản đối chính sách. Phản biện chính sách là để hoàn thiện chính sách, để lợi ích của các đối tượng dân cư bị ảnh hưởng được cân nhắc một cách hợp lý, hợp tình.

Ba là, các tổ chức xã hội cung cấp nhiều dịch vụ cần thiết cho người dân. Thực tế cho thấy có nhiều dịch vụ doanh nghiệp không quan tâm vì khó tìm kiếm lợi nhuận, Nhà nước khó đám ứng vì không đủ nguồn lực. Đây là những dịch vụ mà các tổ chức xã hội có thể cung cấp như chương trình Cơm có thịt, Nhà chống lũ, Cầu Nông thôn…

Tóm lại, các tổ chức xã hội là một phần cấu thành quan trọng của xã hội phát triển và của nền quản trị quốc gia. Đó cũng là vai trò của Tổng hội Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam. Đầu tháng 9 này, Tổng hội Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam tổ chức Đại hội lần thứ 2 của mình. Chúng ta chân thành chúc Đại hội của Tổng hội thành công tốt đẹp!

TS. NGUYỄN SĨ DŨNG

;
.
.
.
.