​'Xét xử' Đoàn Thị Hương ra sao? - Nông Thôn Việt

​'Xét xử' Đoàn Thị Hương ra sao?

Thứ Bảy, 04/03/2017, 07:04 [GMT+7]

Ngày 1-3, Malaysia đã “xét xử” Đoàn Thị Hương, một trong hai nghi phạm trong vụ sát hại người được cho là ông Kim Jong Nam, anh trai cùng cha khác mẹ của nhà lãnh đạo Triều Tiên. Vậy tiến trình tố tụng vụ án này sẽ tiếp tục diễn ra như thế nào?

 

Cảnh sát dẫn giải Đoàn Thị Hương (giữa) sau phiên công bố cáo trạng tại Malaysia - Ảnh: Reuters
Cảnh sát dẫn giải Đoàn Thị Hương (giữa) sau phiên công bố cáo trạng tại Malaysia - Ảnh: Reuters
Theo TS Trần Thăng Long, việc bảo vệ quyền lợi tố tụng của công dân cũng phải tùy thuộc vào quy định của quốc gia sở tại. Cụ thể việc chỉ định, thuê mướn luật sư bào chữa cho Đoàn Thị Hương phải theo quy định pháp luật của Malaysia (bao gồm điều kiện, giấy phép hành nghề, khả năng tranh tụng, biện hộ...).

Thông tin do Bộ Ngoại giao đưa ra tối 2-3 cho biết hiện Đại sứ quán Việt Nam tại Malaysia đang tiếp tục triển khai các biện pháp bảo hộ công dân đối với Đoàn Thị Hương trong phạm vi thẩm quyền.

Theo đó, việc Đại sứ quán Việt Nam tại Malaysia triển khai các biện pháp bảo hộ công dân nhằm để bảo đảm tiến trình tố tụng diễn ra công bằng, khách quan, không phân biệt đối xử cũng như đảm bảo mọi quyền lợi hợp pháp của công dân Việt Nam, trong đó có việc hỗ trợ tìm luật sư phù hợp với quy định pháp luật của nước sở tại.

Cục Lãnh sự gặp gỡ và giải thích tiến trình tố tụng cho gia đình

Cũng trong ngày 2-3, đại diện Cục Lãnh sự - Bộ Ngoại giao đã có cuộc gặp với gia đình công dân Đoàn Thị Hương để giải thích tiến trình tố tụng của vụ án và hướng dẫn gia đình về việc hỗ trợ pháp lý cho Đoàn Thị Hương theo đúng quy định của pháp luật nước sở tại và thông lệ quốc tế.

Cục Lãnh sự - Bộ Ngoại giao đã thông báo cho gia đình công dân Đoàn Thị Hương về việc thăm lãnh sự và sức khỏe của Đoàn Thị Hương.

Theo TS Trần Thăng Long - giảng viên khoa luật quốc tế Trường ĐH Luật TP.HCM, vấn đề bảo vệ đối với công dân Đoàn Thị Hương tại Malaysia nên được xem xét dưới hai khía cạnh tình và lý. Về lý, bảo hộ (bảo vệ) công dân là một vấn đề của luật pháp quốc tế.

Trước hết, bảo hộ công dân hay bảo hộ ngoại giao (nghĩa hẹp) là hoạt động của các cơ quan nhà nước có thẩm quyền thực hiện trên cơ sở phù hợp với pháp luật quốc tế và pháp luật quốc gia sở tại nhằm bảo vệ cho công dân nước mình.

Khái niệm bảo hộ công dân còn có thể hiểu theo nghĩa rộng là bao gồm các hoạt động giúp đỡ, hỗ trợ về mọi mặt mà nhà nước dành cho công dân mình đang ở nước ngoài. Trong bối cảnh của vụ việc Đoàn Thị Hương, vấn đề bảo vệ công dân sẽ được hiểu theo nghĩa thứ nhất.

Ngoài ra, vấn đề bảo vệ công dân còn đặt ra trong trường hợp công dân đó đã vi phạm (hoặc bị cáo buộc vi phạm) pháp luật của nước sở tại.

Trong trường hợp đối với Đoàn Thị Hương, nghĩa vụ bảo vệ của nhà nước nhằm đảm bảo cho công dân đó được xét xử một cách khách quan, đúng luật, công bằng, không phân biệt đối xử.

Hoạt động bảo hộ công dân vì thế là hợp pháp và không bị coi là can thiệp vào công việc nội bộ của nước sở tại.

“Xét xử” Đoàn Thị Hương ra sao?

TS Trần Thăng Long cho biết Malaysia là một trong số các quốc gia ở Đông Nam Á theo hệ thống pháp luật Common law (cũng thường được gọi là hệ thống Thông luật), vốn có nguồn gốc từ thời kỳ thuộc địa của thực dân Anh.

Và đương nhiên, hệ thống pháp luật của Malaysia sẽ khác với thủ tục tố tụng hình sự của các quốc gia theo hệ thống pháp luật châu Âu như Việt Nam.

Theo Bộ luật tố tụng hình sự Malaysia năm 2012, các vụ việc hình sự sẽ khởi đầu bằng thủ tục tiền tố tụng (pre-trial process).

Thủ tục tiền tố tụng đối với Đoàn Thị Hương đã diễn ra ngày 1-3 tại Tòa sơ thẩm quận Sepang, tiểu bang Selangor (Malaysia). Khi đó Đoàn Thị Hương cùng với luật sư đại diện nghe cáo trạng truy tố hình sự của công tố viên.

Thủ tục tiền tố tụng chưa phải là phiên tòa xét xử chính thức mà nhiệm vụ chính của nó là công bố cáo trạng và không có tranh luận bào chữa. Tại phiên thủ tục tiền tố tụng này, bị can sẽ tuyên bố rằng mình có tội hay không có tội.

Thủ tục trên cũng nhằm kết thúc thời hạn tạm giam theo quy định của Malaysia đối với một vụ việc hình sự (theo cáo trạng là tội phạm theo điều 302 Bộ luật hình sự của Malaysia với mức hình phạt cao nhất là tử hình).

Tiếp sau thủ tục tiền tố tụng trên, theo thông báo của phía Malaysia, phiên xử chính thức sẽ diễn ra ngày 13-4.

Giai đoạn tố tụng hình sự sẽ bắt đầu từ phiên tòa xét xử chính thức này và sẽ còn có thêm một số phiên tòa khác với thời hạn có thể kéo dài tùy thuộc vào tình hình, sự việc cũng như quá trình điều tra diễn ra sau đó.

Đây là quá trình chứng minh hành vi phạm tội và việc kết án dựa trên nguyên tắc “nghi ngờ hợp lý” hay “không còn gì để nghi ngờ nữa”. Nguyên tắc quan trọng này của hệ thống Common law cũng có thể là cơ hội đáng lưu ý cho các bị can trong vụ án này.

Liên đoàn Luật sư Việt Nam muốn hỗ trợ pháp lý cho Đoàn Thị Hương

Trao đổi với Tuổi Trẻ trưa 2-3, ông Đỗ Ngọc Thịnh - chủ tịch Liên đoàn Luật sư Việt Nam - cho biết đã chủ động làm việc với Bộ Ngoại giao và Bộ Tư pháp để đề xuất cử luật sư sang Malaysia tham gia hỗ trợ pháp lý cho công dân Việt Nam.

Theo ông Thịnh, Bộ Ngoại giao và Bộ Tư pháp đã ghi nhận đề xuất của đội ngũ luật sư Việt Nam và cho biết sẽ trả lời sớm.

“Các bộ này đang làm việc tích cực với cơ quan thẩm quyền tại Malaysia để có thể bảo hộ công dân Việt Nam. Việc cử luật sư sang Malaysia hỗ trợ pháp lý cho Đoàn Thị Hương sẽ được các bộ thông báo sớm cho Liên đoàn Luật sư” - ông Thịnh nói.

Ông Thịnh cho biết thêm Liên đoàn Luật sư Việt Nam đã có phương án hỗ trợ pháp lý cho Đoàn Thị Hương trên một số phương diện sau:

Thứ nhất, liên đoàn sẽ cử luật sư có kinh nghiệm tham gia tranh tụng các vụ án hình sự để có thể tìm hiểu lại lai lịch, lý lịch và môi trường sống của Hương tại Việt Nam trong thời gian vừa qua nhằm làm rõ yêu cầu trong việc củng cố chứng cứ và bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho Hương.

Thứ hai, luật sư Việt Nam sẽ phối hợp với luật sư của Malaysia bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho Hương, củng cố thêm các chứng cứ, các tài liệu để có thể tính tới những việc, tình tiết giảm nhẹ hoặc chứng cứ có thể gỡ tội cho Hương.

THÂN HOÀNG

Theo Tuổi Trẻ

;
.
.
.
.