, //, :: GTM+7
Thứ Bảy, 27/11/2021, 14:04

Kể về truyền thống theo cách hiện đại

VĂN TUẤN
(SGGP)
Tôn vinh truyền thống nghệ thuật, sự đa dạng của văn hóa bản địa và sự trân trọng sâu sắc đối với vẻ đẹp, tính thẩm mỹ, cách tân truyền thống là tôn chỉ hoạt động của Lên ngàn - một nền tảng văn hóa nghệ thuật và sáng tạo đa ngôn ngữ được ấp ủ từ năm 2014.
Vở diễn “Sơn hậu - Beyond the Mountain” được biểu diễn trong không gian và sự kết hợp đặc biệt vào năm 2019. Ảnh: TUẤN ĐÀO

Nối dài truyền thống

Trong buổi đối thoại “Văn hóa dân gian trên nền tảng số” nằm trong sự kiện Liên hoan Sáng tạo và thiết kế Việt Nam 2021, khi Nguyễn Quốc Hoàng Anh trình bày về Lên ngàn, đã có rất nhiều bình luận từ khán giả. Bạn Đoàn Minh Anh chia sẻ: “Đã có cơ hội tiếp xúc với vở diễn của Lên ngàn. Rất tuyệt!”. Khán giả Thảo Vũ nói: “Một sự kiện rất cuốn hút. Đặt tuồng vào một không gian không phải sân khấu nhưng rất trang trọng mà gần gũi”.

Sự kiện được các khán giả nhắc nhớ là dự án “Sơn hậu - Beyond the Mountain” lấy cảm hứng từ vở tuồng cổ nổi tiếng cùng tên, trình diễn lần đầu tại sân chơi khu tập thể B1 Văn Chương (quận Đống Đa, Hà Nội) vào năm 2019 do Hoàng Anh và Hà Nguyên Long thực hiện. Đây là vở diễn tương tác trên không gian thực, kết hợp nghệ thuật truyền thống, âm thanh điện tử và krumping (khiêu vũ đường phố).

“Lên ngàn là một nền tảng văn hóa nghệ thuật và sáng tạo đa ngôn ngữ làm nổi bật những nét đặc sắc về văn hóa địa phương. Đôi khi trong cuộc sống, chúng ta phải sử dụng linh hoạt các ngôn ngữ khác nhau để truyền tải thông tin câu chuyện của mình. Vì thế, cộng đồng của chúng tôi nói bằng các ngôn ngữ: văn hóa, nghệ thuật, âm nhạc, phim ảnh, thể nghiệm, trình diễn… Những câu chuyện có thể nói với nhiều quốc gia, nhiều chủng tộc và với nhiều lứa tuổi khác nhau”, là lời giới thiệu của Hoàng Anh về Lên ngàn.

Trọng tâm trong các dự án đã và đang thực hiện của Lên ngàn là hình thức sáng tạo xuyên ngành, lấy con người làm trung tâm và tôn vinh sự đa dạng. Sau “Sơn hậu”, năm 2020 dự án “Âm - Thanh sắc - Màu” ra đời với sự đồng hành và bảo trợ từ nghệ sĩ graffiti - Cyril Kongo. Dự án tạo nên các tác phẩm và màn trình diễn hòa quyện giữa các chất liệu lấy cảm hứng từ văn học, chèo… với các yếu tố nghệ thuật phương Tây (kèn trumpet, hip hop, jazz), được trình diễn trong không gian graffiti. Phá vỡ những định kiến từ khi xây dựng ý tưởng và biến chúng thành hiện thực là cách các nghệ sĩ thực hiện.

Sáng tạo và chia sẻ

Khi thực hiện vở diễn “Sơn hậu”, Hoàng Anh cho biết điều anh mong muốn nhất là tạo không gian mới cho nghệ thuật truyền thống, để mỗi người xem được là một phần của vở diễn. “Tôi nhận thấy tầm quan trọng của việc phát triển văn hóa bền vững gắn liền với lợi ích cộng đồng. Di sản và văn hóa bản địa sẽ trở thành một khái niệm văn hóa của hiện tại. Nó hoạt động như nền tảng - nơi sự sáng tạo mới kết hợp với các giá trị trong quá khứ, nơi công chúng cũng có thể cùng tạo ra các giá trị mới, chia sẻ và tương tác”, Hoàng Anh bày tỏ. Đó là lý do các dự án của Lên ngàn chia sẻ với công chúng những câu chuyện qua các nền tảng âm nhạc, phim, nhạc thể nghiệm, video art, trình diễn..., hướng đến di sản, nghề thủ công, lối sống và những trải nghiệm độc đáo của những người đang giữ gìn, phát triển chúng.

Trong các dự án đã và đang thực hiện, Hoàng Anh đặc biệt lưu tâm đến người trẻ. Anh nói: “Điều quan trọng nhất là kể câu chuyện cũ theo cách mới. Chỉ cần chúng ta thay đổi phương tiện có thể tạo sức hấp dẫn cho các bạn trẻ với văn hóa truyền thống”. Cách mà Hoàng Anh cùng những cộng sự của mình đã thực hiện là thông qua nghệ thuật đương đại và âm nhạc thể nghiệm để tạo nên những cách tiếp cận giản dị, hấp dẫn, sinh động hơn.

Đối với rất nhiều người trẻ, sáng tạo, thực hành các giá trị văn hóa truyền thống để duy trì hoạt động là bài toán nan giải. Giải bài toán kinh phí, anh phân tích: “Tôi nghĩ rằng trong nhiều cách xây dựng thương hiệu, đồng hành cùng văn hóa để xây dựng, duy trì hình ảnh và định vị thương hiệu đã chứng minh được hiệu quả, không chỉ ở Việt Nam. Hiện nay, công chúng và xã hội ngày càng dành sự chú ý đặc biệt cho các thương hiệu tôn trọng thiên nhiên, môi trường, con người và công bằng xã hội. Việc tài trợ, bảo trợ văn hóa là một cách quảng bá thương hiệu, sản phẩm tinh tế và hữu hiệu. Hình ảnh của thương hiệu tài trợ được đưa vào trái tim của người tiêu dùng một cách tinh tế”.

Nguyễn Quốc Hoàng Anh là giám đốc nghệ thuật, đạo diễn và nhạc sĩ. Hoàng Anh từng theo học chuyên ngành âm nhạc cổ điển tại Đại học Văn hóa - Nghệ thuật Quân đội, truyền thông tại FPT Arena, phim tài liệu tại DocLab… Hiện tại, anh là giám đốc sáng tạo tại Lên ngàn và đạo diễn tại The Fly On Dust Production.

Tags

Bình luận

Xem nhiều

Mẹ bảo: “Thềm nhà mình có bụi hoa nhài trắng, không khí cứ thoang thoảng hương nhài, dễ chịu hẳn”. Ba cười: “Thế mà khi tôi đem cành nhài về trồng, mình còn ngăn lại, bảo trồng làm gì”! Mẹ nhìn ba, cười thẹn...

Mẹ tôi có phần không được may mắn như nhiều người. Từ khi mới lọt lòng, đôi mắt mẹ đã bị mờ nhòe chứ không sáng rõ. Người làng vẫn quen gọi mẹ tôi là “Ả Năng nháy”, là bởi vì đôi mắt không thấy rõ nên gặp ai mẹ cũng phải hiếng mắt lên hấp háy nhìn...

Ngày nóng, ngồi trong phòng trọ oi bức tôi chợt thấy nhớ và thương sao chiếc quạt mo ngày thơ dại. Chiếc quạt mộc mạc, dân dã ấy đã đưa anh em tôi vào giấc ngủ thật ngon trong ngày hè oi ả suốt những năm tháng tuổi thơ.

Bố tôi chỉ là người nông dân lam lũ. Sớm trưa cặm cụi với ruộng lúa vườn rau, một đời bố chân chất, thuần hậu. Tảo tần gồng gánh ước mơ của những đứa con, bao vất vả nhọc nhằn cứ in dần lên khuôn mặt đầy những nếp nhăn, và thấp thoáng trong cả nụ cười của bố...

Sau mấy đợt nắng hạ gắt gỏng, cánh đồng đồng loạt ngả sang màu vàng, lúc đó mẹ chuẩn bị liềm cho mùa gặt. Và những đứa con sinh ra từ đồng ruộng luôn mang theo hình ảnh một mùa gặt vất vả, tiếng rạ rơm xào xạc trong những ngày mùa hạ cháy bỏng, góp nhặt ký ức, làm hành trang vững chãi mà bước vào đời...
Nổi bật
Được quan tâm

Ngày 14/04/2022, hình vẽ tượng trưng của Hang Sơn Đoòng - hang động tự nhiên lớn nhất thế giới tại Quảng Bình đã được vinh danh trên Google tìm kiếm tại Việt Nam và nhiều quốc gia khác. Đây là một trong số ít lần trong lịch sử Google Doodle mà một địa danh cụ thể ở Việt Nam được chọn để hiển thị.
6


Có dịp quay trở lại xã Phương Trung (huyện Thanh Oai), nơi có nghề làm nón nổi tiếng hàng trăm năm, với nhiều cung bậc khác nhau, ai đó có thể buồn vì làng nghề không còn ở giai đoạn thịnh vượng.
3


Đăng ký nhận tin nóng
Giúp bạn cập nhật các thông tin mới nhất