2021 thời điểm vàng để ngành nông nghiệp làm mới mình - Nông Thôn Việt

2021 thời điểm vàng để ngành nông nghiệp làm mới mình

Thứ Tư, 20/01/2021, 15:19 [GMT+7]

Tại Diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam 2020 (VBF 2020) được tổ chức tại Hà Nội cuối tháng 12/2020 với chủ đề “Thách thức và Cơ hội trong trạng thái bình thường mới”, đại diện cộng đồng doanh nghiệp châu Âu (EuroCham) cho rằng, đây là thời điểm vàng để cập nhật quy hoạch tổng thể nông nghiệp Việt Nam đến năm 2030.

 

Trang trại nuôi bò sữa của Vinamilk - một trong những công ty sản xuất, kinh doanh sữa và các sản phẩm từ sữa lớn nhất Việt Nam.
Trang trại nuôi bò sữa của Vinamilk - một trong những công ty sản xuất, kinh doanh sữa và các sản phẩm từ sữa lớn nhất Việt Nam.

Tái cấu trúc liên kết với nhu cầu

Ý kiến của EuroCham được Diễn đàn đặc biệt lưu ý, đơn giản là vì Hiệp định Thương mại tự do EU - Việt Nam (EVFTA) còn “nóng hổi” và được kỳ vọng sẽ đóng góp đáng kể vào tăng trưởng trong một năm kinh tế khó khăn.

Lấy ví dụ từ ngành chăn nuôi, EuroCham phân tích, dịch tả heo châu Phi (ASF) tại Việt Nam đã và đang gây ra những ảnh hưởng bất lợi đáng kể cho ngành chăn nuôi và đặt ra nhiều thách thức cho công tác quản lý điều hành của Chính phủ. Khoảng 25% tổng đàn heo của cả nước bị thiệt hại do ASF, kéo theo nhiều hệ luỵ: nhu cầu thức ăn chăn nuôi heo giảm khoảng 20%-25%; sản xuất cám thức ăn cho heo và các hoạt động thương mại tương ứng liên quan cũng giảm. Tuy ngành chăn nuôi gia cầm đã làm dịu cú sốc này cho ngành hàng cám và chăn nuôi heo nhưng sẽ gây rắc rối khác vì việc chuyển đổi từ nuôi heo sang gia cầm không thể diễn ra trong ngắn hạn trên chăn nuôi quy mô lớn. Nhiều khả năng khi dịch bệnh được khống chế, với thói quen tiêu dùng chủ yếu là thịt heo, rất có thể ngành chăn nuôi gia cầm (và thức ăn gia súc/gia cầm) lại rơi vào tình trạng mất cân đối cung - cầu. Thêm vào đó, Luật Chăn nuôi 2018 có hiệu lực từ ngày 01/01/2020 chỉ được lập đến năm 2020 với tầm nhìn đến năm 2030. Chính vì thế, nhà đầu tư tin rằng đây là thời điểm vàng để cập nhật quy hoạch tổng thể về nông nghiệp Việt Nam đến năm 2030 trên nền tảng Luật Chăn nuôi 2018; hình thành kết nối mạnh mẽ giữa sản xuất và nhu cầu. Đồng thời, ngành nông nghiệp Việt Nam cũng sẽ được tái cơ cấu và quy hoạch sản xuất các sản phẩm chính ở cấp quốc gia, tỉnh, thành và xã để đáp ứng mục tiêu xuất khẩu trong tương lai.

Theo nhà đầu tư, cần có ba bước đi cụ thể để lập kế hoạch chăn nuôi liên kết với nhu cầu. Đầu tiên là nghiên cứu và dự báo tổng nhu cầu, hoạt động xuất nhập khẩu, cụ thể là tổng lượng tiêu thụ protein tại Việt Nam; hoạt động xuất nhập khẩu biên giới tại Việt Nam; tiềm năng xuất khẩu; hoạch định nhập khẩu và tình hình giao thương toàn cầu. Giai đoạn 2 là xem xét các mục tiêu dài hạn của ngành chăn nuôi khi tái cơ cấu lại quy hoạch nông nghiệp (bao gồm nhưng không giới hạn trong các vấn đề như truy xuất nguồn gốc, an toàn, an ninh lương thực và cải thiện mức sống của nông dân). Cuối cùng mới là xây dựng kế hoạch chăn nuôi sau khi xem xét tổng thể tất cả các phân ngành và tích hợp vào một chính sách nông nghiệp - thực phẩm toàn diện.

“Chính sách nông nghiệp - thực phẩm toàn diện này phải bao gồm tất cả các phân ngành quan trọng đối với an ninh lương thực của Việt Nam như gạo, thủy sản, chăn nuôi, trồng trọt, nông nghiệp giá trị cao, hóa chất nông nghiệp và du lịch nông nghiệp”, đại diện EuroCham nhấn mạnh.

Rút ngắn, “là phẳng” con đường thủ tục hành chính

Các nhà đầu tư ghi nhận, thủ tục cấp chứng thư xuất khẩu thuỷ sản của Bộ NN và PTNT theo quy trình một vòng đã tạo thuận lợi rất nhiều cho doanh nghiệp. Bộ NN và PTNT cũng đã phân loại đối tượng ưu tiên dựa trên quản lý rủi ro, cụ thể là đối với những cơ sở đạt chứng chỉ VietGap chỉ cần lấy mẫu 2 tháng 1 lần, từ đó khuyến khích các doanh nghiệp nâng cao quản lý chất lượng.

Thế nhưng, bên cạnh điểm cộng quan trọng đó, vẫn còn những điểm trừ. Theo nhà đầu tư, các giải pháp và công cụ bảo vệ thực vật hiện nay vẫn chưa được Việt Nam đánh giá thông qua một quy trình pháp lý thống nhất, khoa học và tuân thủ nghiêm ngặt với các quy tắc theo nguyên tắc đánh giá rủi ro được cộng đồng quốc tế công nhận. Trong khi đó, các giải pháp và sản phẩm khoa học tiên tiến ứng dụng trong nông nghiệp chính là một công cụ quan trọng giúp Chính phủ hoàn thành mục tiêu phát triển bền vững, tăng nhu nhập cho nông dân, ứng phó với biến đổi khí hậu và đảm bảo an ninh lương thực. Hoàn thiện quy định pháp lý trên cơ sở khoa học, có thể dự đoán được về công nghệ biến đổi gen đang hiện hành tại Việt Nam là động thái được nhà đầu tư đang rất chờ đợi ở Chính phủ. Bên cạnh đó, người nông dân Việt Nam cần được khuyến khích tiếp cận với các sản phẩm về bảo vệ thực vật và công nghệ sinh học tiên tiến trên thế giới thông qua các chương trình tập huấn và hướng dẫn sử dụng bài bản, đảm bảo rằng họ có thể sử dụng các công nghệ và sản phẩm đó một cách có trách nhiệm. Nói cách khác, đây chính là đầu tư từ gốc nhằm sản xuất thêm các sản phẩm có chất lượng, an toàn và phải chăng cho thị trường trong nước cũng như xuất khẩu.

Chia sẻ quan điểm này, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam Vũ Tiến Lộc cũng đề nghị Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành tập trung rà soát và tối ưu hóa quy trình thủ tục hành chính liên ngành, đặc biệt là các thủ tục liên quan tới đầu tư, xây dựng, đất đai, môi trường.

Xa lộ sang châu Âu đã mở, nhưng để những chiếc xe nông sản Việt Nam thượng lộ bình an, mang về lợi ích kinh tế cho đất nước, cho người sản xuất, kinh doanh thì quả là còn nhiều việc phải làm trong năm 2021 - năm được xem là thời điểm vàng của nông nghiệp Việt Nam.

ANH PHƯƠNG

;
.
.
.
.