, //, :: GTM+7
Thứ Tư, 04/01/2017, 11:20

​Thu về nhớ cơm lam Tây Bắc

 Nguyễn Thế Lượng (Tuổi Trẻ)

Thu đã về, trong tiết trời se se lạnh lại thèm được rong ruổi trên những cung đường Tây Bắc, được thưởng thức cơm lam còn thơm mùi lúa mới, món quà vùng cao làm ấm lòng bao kẻ lữ hành.

Những ống cơm lam bày bán trên những chiếc gùi xinh xắn - Ảnh: N.T.Lượng
Những ống cơm lam bày bán trên những chiếc gùi xinh xắn - Ảnh: N.T.Lượng

Thật thú vị khi những ngày này được rong ruổi ngược đường lên Yên Bái, Lào Cai hay Sơn La để chiêm ngưỡng vẻ đẹp của sắc thu vàng đang tràn ngập những thửa ruộng bậc thang, những cánh đồng hoa cải, và không quên thưởng thức món cơm lam của đồng bào nơi đây.

Cơm lam là món ăn được đồng bào Tày, Dao, Giáy vùng cao Tây Bắc chế biến khá đặc biệt. Gạo nếp nương tròn mẩy, thơm nức sau mùa gặt được ngâm qua đêm rồi cho vào ống lam nướng trên bếp lửa.

Khi chín, người ta dùng dao bóc bỏ vỏ cháy đen, để lại vỏ bọc bên trong là đã có những ống cơm lam thơm ngon, hấp dẫn.

Cơm lam của đồng bào vùng cao Tây Bắc có vị ngon đặc biệt do chất gạo, hương vị nếp đặc trưng ở vùng cao này. Hơn nữa, nguồn nước suối dùng để nấu cơm lam cũng góp phần quan trọng làm nên vị ngon, độ dẻo...

Nếp Tú Lệ, nếp nương Mường Lò dùng để chế biến cơm lam thì không đâu sánh bằng.

Gạo nếp thơm ngon dùng để chế biến món cơm lam - Ảnh: N.T.Lượng
Gạo nếp thơm ngon dùng để chế biến món cơm lam - Ảnh: N.T.Lượng

 Bà con dùng ống tre, ống trúc, ống nứa làm ống lam. Mỗi loại ống lại có thêm một vị thơm riêng nhờ lớp vỏ lụa còn bám vào bề mặt cơm lam.

Dạo bước chợ phiên hay các điểm du lịch, bạn có thể sà vào một quán nhỏ nào đó, gọi một ống cơm lam rồi tự tay mình cho lên bếp than quạt cho ống cơm nóng dẻo và bóc ra thưởng thức.

Cơm lam có thể để được nhiều ngày nhưng ăn ngon nhất khi nóng hổi. Có thể chấm với muối lạc, muối vừng hoặc ăn cùng thịt nướng thùy khẩu vị của từng thực khách. Mùa thu tiết trời se se lạnh là khoảng thời gian lý tưởng cho món cơm lam.

Dọc con đường vào các bản làng du lịch hay tại chợ phiên, những cô sơn nữ người dân tộc gùi cơm lam sau lưng mang ra bán tại chợ phiên.

Khi bán, cơm lam đã được bóc bỏ lớp vỏ đen. Nếu bạn muốn nếm thử, họ sẵn lòng mời bạn thưởng thức và hướng dẫn cách chẻ ống cơm lam.

Cơm lam có vị thơm của nếp nương, vị ngọt của gạo, độ dẻo mềm của nếp hòa lẫn vị thơm của vỏ lụa ống tre, trúc cùng vị béo của lạc vừng, khiến ai cũng cảm thấy ngon miệng và nhớ mãi món ăn vùng sơn cước này.

Cơm lam đã được bóc lớp vỏ cháy, chỉ còn lớp vỏ lụa trông rất ngon mắt - Ảnh: V.N.A.
Cơm lam đã được bóc lớp vỏ cháy, chỉ còn lớp vỏ lụa trông rất ngon mắt - Ảnh: V.N.A.

 Cơm lam có mặt ở nhiều điểm du lịch dọc đường Tây Bắc. Du khách có thể mua ở chợ Mường Lò, Tú Lệ, Mù Cang Chải (Yên Bái), Bắc Hà, Sa Pa (Lào Cai) hay Mộc Châu (Sơn La), Mai Châu (Hòa Bình... Mỗi vùng cơm lam lại có một hương vị riêng đặc biệt.

Giá bán mỗi ống cơm lam khác nhau, tùy thuộc vào độ to nhỏ, trung bình mỗi ống có giá 10.000 - 15.000 đồng.

Đến Tây Bắc trong chuyến du lịch mùa thu, bạn có thể vừa thưởng thức, vừa mua những ống cơm lam ngon và hấp dẫn về làm quà như mang một chút hương vị Tây Bắc về nhà bạn.

Cơm lam Tây Bắc hấp dẫn du khách - Ảnh: N.T.Lượng
Cơm lam Tây Bắc hấp dẫn du khách - Ảnh: N.T.Lượng

 Nguyễn Thế Lượng (Tuổi Trẻ)

Bình luận

Xem nhiều

Mẹ bảo: “Thềm nhà mình có bụi hoa nhài trắng, không khí cứ thoang thoảng hương nhài, dễ chịu hẳn”. Ba cười: “Thế mà khi tôi đem cành nhài về trồng, mình còn ngăn lại, bảo trồng làm gì”! Mẹ nhìn ba, cười thẹn...

Mẹ tôi có phần không được may mắn như nhiều người. Từ khi mới lọt lòng, đôi mắt mẹ đã bị mờ nhòe chứ không sáng rõ. Người làng vẫn quen gọi mẹ tôi là “Ả Năng nháy”, là bởi vì đôi mắt không thấy rõ nên gặp ai mẹ cũng phải hiếng mắt lên hấp háy nhìn...

Ngày nóng, ngồi trong phòng trọ oi bức tôi chợt thấy nhớ và thương sao chiếc quạt mo ngày thơ dại. Chiếc quạt mộc mạc, dân dã ấy đã đưa anh em tôi vào giấc ngủ thật ngon trong ngày hè oi ả suốt những năm tháng tuổi thơ.

Bố tôi chỉ là người nông dân lam lũ. Sớm trưa cặm cụi với ruộng lúa vườn rau, một đời bố chân chất, thuần hậu. Tảo tần gồng gánh ước mơ của những đứa con, bao vất vả nhọc nhằn cứ in dần lên khuôn mặt đầy những nếp nhăn, và thấp thoáng trong cả nụ cười của bố...

Sau mấy đợt nắng hạ gắt gỏng, cánh đồng đồng loạt ngả sang màu vàng, lúc đó mẹ chuẩn bị liềm cho mùa gặt. Và những đứa con sinh ra từ đồng ruộng luôn mang theo hình ảnh một mùa gặt vất vả, tiếng rạ rơm xào xạc trong những ngày mùa hạ cháy bỏng, góp nhặt ký ức, làm hành trang vững chãi mà bước vào đời...
Nổi bật
Được quan tâm

Ngày 14/04/2022, hình vẽ tượng trưng của Hang Sơn Đoòng - hang động tự nhiên lớn nhất thế giới tại Quảng Bình đã được vinh danh trên Google tìm kiếm tại Việt Nam và nhiều quốc gia khác. Đây là một trong số ít lần trong lịch sử Google Doodle mà một địa danh cụ thể ở Việt Nam được chọn để hiển thị.
6


Có dịp quay trở lại xã Phương Trung (huyện Thanh Oai), nơi có nghề làm nón nổi tiếng hàng trăm năm, với nhiều cung bậc khác nhau, ai đó có thể buồn vì làng nghề không còn ở giai đoạn thịnh vượng.
3


Đăng ký nhận tin nóng
Giúp bạn cập nhật các thông tin mới nhất