Thúc đẩy 'xuất ngoại' thịt heo - Nông Thôn Việt

Thúc đẩy 'xuất ngoại' thịt heo

Thứ Hai, 23/10/2017, 14:20 [GMT+7]

Nhiều doanh nghiệp cho biết, hiện nay có nhiều đối tác đang muốn nhập khẩu thịt heo từ VN. Đây là thông tin được đưa ra tại diễn đàn xúc tiến xuất khẩu thịt heo của VN do Bộ NN-PTNT vừa tổ chức tại Hà Nội.

Diễn đàn tìm các giải pháp thúc đẩy xuất khẩu thịt heo đã thu hút hơn 300 doanh nghiệp và các chuyên gia đầu ngành về chăn nuôi, thú y và lãnh đạo các địa phương tham gia thảo luận.

Đặc biệt, một số đại sứ quán và doanh nghiệp đến từ các quốc gia như Hà Lan, Nga, Nhật Bản, Hàn Quốc, Philippines và Singapore... đang có chủ trương đầu tư vào VN cũng tham gia diễn đàn này.

Chưa tương xứng với tiềm năng

Hiện nay, VN đã có gần 200 loại nông sản xuất khẩu. Mỗi năm, ngành nông nghiệp VN xuất khẩu tới 30 tỷ USD với 10 ngành hàng chủ lực (đạt giá trị xuất khẩu trên dưới 1 tỷ USD) nhưng trong số đó, rất tiếc lại chưa có sự góp mặt của ngành chăn nuôi, mặc dù VN là quốc gia có tiềm năng chăn nuôi lớn với năng lực sản xuất 27,5 đến 28 triệu con heo, 300 triệu con gia cầm, 500.000 bò sữa, 2 triệu tấn thịt, bình quân đạt 60kg thịt/người, bên cạnh mức bình quân 100 quả trứng/người, 10 lít sữa/người, 80kg cá/người...

Tại diễn đàn Bộ trưởng Bộ NN&PTNT Nguyễn Xuân Cường thông tin, việc xuất khẩu thịt heo VN sang các nước, từ nhiều năm nay, vẫn chưa có sự đột phá nào. Phần lớn heo nuôi được, chủ yếu là xuất khẩu heo hơi sang Trung Quốc bằng con đường tiểu ngạch.

Sản lượng thịt heo của VN năm 2017 ước đạt 2,75 triệu tấn, đứng thứ sáu trên thế giới chỉ sau Trung Quốc, EU, Mỹ, Brazil và Nga. Tuy nhiên, lượng xuất khẩu của VN ra thế giới quá nhỏ.

Theo ông Cường, giá trị của ngành nuôi heo còn lớn hơn cả ngành lúa gạo, nhưng xuất khẩu mỗi năm chỉ được 20.000 tấn heo sữa. 

Ông Cường dẫn báo cáo từ Hãng nghiên cứu toàn cầu (IBC), trong năm 2016, VN xuất khẩu tiểu ngạch sang Trung Quốc đạt gần 12 triệu con (33.000 con/ngày).

Dự kiến năm 2017, VN xuất tiểu ngạch sang Trung Quốc khoảng 2,4 triệu con (giảm 80% so với năm 2016). Nếu tình hình không khả quan, con số xuất khẩu trên sẽ giảm sút chỉ xuất khẩu đạt 1,17 triệu con…

Hình minh họa (Nguồn: Internet)
Hình minh họa (Nguồn: Internet)

Khó khăn nhất hiện nay là xuất khẩu heo theo con đường chính ngạch. Theo thống kê, VN mới xuất sang thị trường Hồng Kong và Malaysia khoảng 15-20 ngàn tấn dạng thịt heo đã giết mổ, trong giai đoạn từ năm 2013 - 2016.

Qua các con số trên cho thấy, tình hình xuất khẩu thịt heo của VN hiện vẫn chưa tương xứng với tiềm năng.

Tìm giải pháp để thịt heo Việt Nam được xuất khẩu

Nhiều đại biểu tham gia diễn đàn cho rằng nếu tăng được xuất khẩu thịt heo, lợi nhuận sẽ không chỉ đến với doanh nghiệp mà người nông dân cũng được hưởng lợi nhiều hơn. 

Ông Gabor Fluit, tổng giám đốc khu vực châu Á của Tập đoàn De Heus (Hà Lan), cho biết sau thành công trong liên kết chuỗi xuất khẩu thịt gà đi Nhật ngày 9.9 vừa qua, De Heus và các đối tác rất tự tin trong việc xuất khẩu thịt heo. Bộ NN&PTNT cùng các công ty chăn nuôi rất quyết tâm để sớm đưa thịt heo của VN ra thế giới.

Theo các doanh nghiệp, chi phí vận chuyển, chi phí nhân công chế biến ở VN rất thuận lợi để xuất khẩu sang các thị trường lớn như Nhật. Cùng với việc ứng dụng công nghệ mới trong xây dựng và quản lý trang trại, giá thành chăn nuôi của VN đang giảm dần theo thời gian và hoàn toàn có thể cạnh tranh.

Ông Lee Jong Beom, Giám đốc điều hành tập đoàn Daewon Machinery Hàn Quốc, chuyên sản xuất thiết bị giết mổ, chế biến thịt tự động hóa cho biết, nhập khẩu thịt heo của Hàn Quốc tăng nhanh, đạt trên 5,8 tỉ USD năm 2016. Hiện Hàn Quốc đang nhập khẩu thịt heo từ 10 quốc gia như: Mỹ, Đức, Tây Ban Nha… với giá trị nhập khẩu lên tới  5,8 tỷ USD (năm 2016).

Ông Lee Jong Beom cho rằng tiềm năng cho các nhà xuất khẩu như VN là rất lớn, tuy nhiên ông "gửi gắm": người Hàn Quốc rất quan tâm đến an toàn thực phẩm, chất lượng...

Ông Vũ Mạnh Hùng, tổng giám đốc Tập đoàn Hùng Nhơn (Bình Phước), cũng cho rằng quan trọng nhất với VN vẫn là vấn đề chất lượng do yêu cầu rất cao từ các nước nhập khẩu. 

Ông Vũ Trọng Nghĩa, Giám đốc Công ty cổ phần Thương mại và đầu tư Biển Đông, để thúc đẩy xuất khẩu thịt heo VN đi các nước, đặc biệt là thị trường Hàn Quốc, các cơ quan quản lý nhà nước cần hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng thị trường cấp nhà nước cho các sản phẩm thịt heo. Thống nhất tập hợp thông tin quy định về quản lý kỹ thuật, thương mại với các cơ quan quản lý của nước nhập khẩu. Sau đó, thông tin phổ biến rộng rãi tới các doanh nghiệp có nhu cầu xuất khẩu.

Đề cập đến tính khả thi của việc xuất khẩu thịt heo trong thời gian tới, bà Nguyễn Thị Quý, Giám đốc Công ty cổ phần Giống chăn nuôi miền Bắc, cho rằng, đây là hướng đi đúng đắn nhưng sẽ có nhiều gian nan khi giá vật tư đầu vào như thức ăn chăn nuôi, thuốc thú y, con giống đang ở mức cao.

Để đẩy nhanh xuất khẩu sản phẩm chăn nuôi trong thời gian tới, các cơ quan chức năng cùng doanh nghiệp cần giải quyết bài toán tổ chức lại sản xuất chăn nuôi trong nước, kiểm soát tốt dịch bệnh, lúc đó sản phẩm của chúng ta mới đủ sức cạnh tranh.

Nuôi heo theo tiêu chuẩn VietGAP (Nguồn: Internet)
Nuôi heo theo tiêu chuẩn VietGAP (Nguồn: Internet)

Ông Lee Jong Beom, Phó Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Daewon (Hàn Quốc) cho hay: NK heo lợn của Hàn Quốc tăng nhanh, đạt trên 5,8 tỉ USD năm 2016 nhưng nguồn cung chủ yếu từ Mỹ, Đức, Tây Ban Nha. Ông này cho rằng tiềm năng cho các nhà XK như VN là rất lớn, tuy nhiên ông lưu ý rằng người Hàn Quốc rất quan tâm đến an toàn thực phẩm, chất lượng.

Nhiều doanh nghiệp cũng thừa nhận rào cản này do yêu cầu rất cao từ các nước nhập khẩu. Ông Vũ Mạnh Hùng, Tổng Giám đốc Tập đoàn Hùng Nhơn (Bình Phước) nhấn mạnh: đối tác nước ngoài đều hỏi có truy xuất được thịt không, rủi ro có quản lý được không. Vì thế chẳng còn cách nào khác ngành Chăn nuôi buộc phải tái cơ cấu và liên kết với nhau để tạo ra thịt sạch. 

Ông Vũ Văn Tám, thứ trưởng Bộ NN&PTNT, cho rằng muốn tăng chất lượng thịt heo, cần giảm dần chăn nuôi nhỏ lẻ, tăng quy mô nuôi heo theo công nghệ cao. Đặc biệt, việc giết mổ phải tập trung, toàn bộ các khâu phải truy xuất được nguồn gốc.

Theo chia sẻ của Thứ trưởng, hiện nay nhu cầu nhập khẩu của các nước rất cao nhưng để thịt heo của VN chinh phục được thị trường các nước, chúng ta cần thường xuyên trao đổi với nước nhập khẩu thịt heo của VN để tháo gỡ kịp thời những tồn tại trong xuất khẩu.

Ông Vũ Văn Tám cũng cho rằng cần xúc tiến thương mại ở cấp bộ, cấp doanh nghiệp sang các nước để quảng bá sản phẩm thịt của VN. Tăng cường vai trò của cơ quan đại diện thương mại trong các hoạt động giao thương.

Xây dựng bộ phận hỗ trợ các doanh nghiệp có nhu cầu xuất khẩu về kỹ thuật và các thủ tục hành chính như tổ công tác của Cục Thú y hỗ trợ xuất khẩu thịt gà như thời gian qua. Bộ NN-PTNT cũng đề nghị trong bối cảnh hiện nay, các doanh nghiệp nên hướng đến sản xuất và xuất khẩu các sản phẩm đã qua chế biến.

Muốn vậy, các doanh nghiệp phải đầu tư đồng bộ, có kho lạnh trữ hàng, có dây chuyền sản sản xuất hiện đại đạt chuẩn quốc tế. Đối với xuất khẩu động vật sống, các nước nhập khẩu có yêu cầu rất khắt khe về điều kiện bảo đảm an toàn dịch bệnh, họ có rất nhiều rào cản kỹ thuật nhằm bảo đảm an toàn cho người tiêu dùng của họ.

Ông Nguyễn Xuân Cường - Bộ trưởng Bộ NN&PTNT nhấn mạnh cần phải tổ chức lại khâu giết mổ và phân phối, tái cơ cấu ngành nuôi heo theo mô hình liên kết chuỗi để tạo ra thịt sạch. 

Dù xác định xuất khẩu thịt heo có phần khó hơn thịt gà vì dịch bệnh phức tạp, nhất là bệnh lở mồm long móng mà đến nay chưa có nước nào an toàn tuyệt đối, ông Cường yêu cầu các đơn vị thuộc Bộ NN&PTNT phải tập trung làm đồng bộ, quyết liệt để thúc đẩy sớm xuất khẩu thịt heo. 

"Các doanh nghiệp đã bắt đầu, vấn đề còn lại là hành động của các cơ quan chức năng trong đàm phán mở cửa thị trường, xúc tiến thương mại, quản lý dịch bệnh" - ông Cường nói.

Bộ trưởng Nguyễn Xuân Cường cho rằng, cả nước có trên 2.000 lò mổ, chủ yếu là thủ công. Heo mổ xong đem ra chợ bán cho người tiêu dùng không có gì thay đổi từ hàng trăm năm nay. Vì thế, người đứng đầu ngành Nông nghiệp nhấn mạnh cần phải tổ chức lại khâu giết mổ và phân phối, tái cơ cấu ngành nuôi lợn theo mô hình liên kết chuỗi. 

Đầu tiên là những chuỗi sản xuất trên quy mô lớn sẽ tập trung vào mục tiêu XK. Ở quy mô vừa cũng phải nâng cao chất lượng cung ứng thịt sạch cho thị trường nội địa. “Các doanh nghiệp đã bắt đầu, vấn đề còn lại là hành động của các cơ quan chức năng trong đàm phán mở cửa thị trường, xúc tiến thương mại, quản lý dịch bệnh” - ông Cường nói.

Bộ NN&PTNT nhấn mạnh cơ hội đối với ngành Chăn nuôi đã đến khi VN hiện đã ký được hiệp định thương mại với 12 nước. Bên cạnh đó, ngành Nông nghiệp cũng đang giai đoạn quyết liệt trong quá trình tái cơ cấu chăn nuôi theo hướng giảm giá thành, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, đảm bảo an toàn vệ sinh dịch bệnh. 

 

Thùy Dung-Minh Quang  tổng hợp

;
.
.
.
.