Cơ hội cho nghề truyền thống thăng hoa - Nông Thôn Việt

Cơ hội cho nghề truyền thống thăng hoa

Thứ Hai, 04/01/2021, 10:50 [GMT+7]

Chỉ trong 6 tháng cuối năm 2020, liên tiếp 2 nghề truyền thống ở vùng đất cực Nam Tổ quốc được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia.

 

Một góc ruộng muối ở Bạc Liêu.
Một góc ruộng muối ở Bạc Liêu.

Việc nghề truyền thống được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia có thể mang lại cơ hội đổi đời cho các "nghệ nhân" gắn bó với các nghề này.

Kết tinh sáng tạo trong lao động

Ba khía muối Cà Mau và muối Bạc Liêu là 2 loại đặc sản xuất hiện ở vùng đất này từ cả trăm năm trước.

Trải qua thăng trầm, đời sống của những "nghệ nhân" làm ra hạt muối hay món ba khía muối trứ danh cũng bao phen mặn đắng như chính sản phẩm mà họ dốc sức làm ra. Dẫu vậy, bao thế hệ nối tiếp vẫn không ngừng duy trì, gắn bó với nghề. Nét đẹp và sự sáng tạo trong lao động của những con người dân dã đã kết tinh thành nét văn hóa đặc sắc không nơi nào có được.

Người dân Rạch Gốc tất bật muối ba khía bán Tết.
Người dân Rạch Gốc tất bật muối ba khía bán Tết.

Những ngày này, tại thị trấn Rạch Gốc (huyện Ngọc Hiển - cái nôi của nghề muối ba khía nổi tiếng ở tỉnh Cà Mau) nhà nhà rộn ràng như Tết, mỗi người một công đoạn để kịp cung ứng lượng ba khía muối cho hàng tá đơn hàng. Tuy mệt nhọc nhưng ai cũng tươi cười vì cái nghề dân dã đang mang lại cho người dân một cuộc sống ấm no và nhiều cơ hội đổi đời.

Gắn bó nhiều năm với nghề muối ba khía, anh Châu Ngọc Sang (ngụ khóm 8, thị trấn Rạch Gốc) cho biết nghề này không chỉ giúp anh phát triển kinh tế gia đình mà còn mang lại giá trị tinh thần lớn lao.

"Nghề muối ba khía được công nhận là Di sản phi vật thể cấp quốc gia là niềm vinh dự lớn nhất đối với những hộ dân đã góp công sức gìn giữ nghề trong mấy chục năm qua. Có gia đình đã truyền nghề qua nhiều thế hệ. Nghề này không khó nhưng để có được những con ba khía muối ngon, thịt chắc lại vừa ăn, đòi hỏi người thợ phải khéo léo trong từng khâu. Đặc biệt là 2 công đoạn chọn ba khía tươi và pha muối" - anh Sang chia sẻ.

Vùng đất Ngọc Hiển có nhiều phù sa cho cây mắm, cây đước sinh sôi phát triển. Con ba khía vùng này ăn trái mắm và lá đước rụng sẽ cho gạch vàng ươm và thịt đầy. Đây là lý do chất lượng ba khía muối nơi này không đâu sánh bằng.

Ba khía là loài sinh sản nhanh trong tự nhiên nên sản lượng rất dồi dào. Khoảng rằm tháng 6 đến tháng 10 âm lịch hằng năm, khi nước triều dâng cao, ba khía rời nơi ẩn náu để tìm thức ăn, kiếm bạn tình, dân gian gọi là mùa ba khía hội.

Đầu mùa ba khía hội, người ta chỉ thấy toàn ba khía đực. Có đến hàng triệu con ba khía từ rừng rậm hiện mình, từ dưới đất chui lên... bám dày đặc các chang đước, cột sàn nhà và bò khắp nơi... Người săn ba khía chỉ cần mang càng nhiều đồ chứa càng tốt để tha hồ xúc ba khía mang về muối bán.

Những năm gần đây, do giá trị kinh tế của con ba khía mang lại khá cao nên bị khai thác nhiều khiến sản lượng ngày càng giảm. Chị Nguyễn Hồng Đạm, chủ một cơ sở thu mua ba khía tươi và sản xuất ba khía muối ở thị trấn Rạch Gốc, cho rằng cơ sở thu mua của gia đình chị luôn nhắc nhở khách hàng không được bắt ba khía nhỏ và không thu mua ba khía nhỏ.

"Khi nghề ba khía muối được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia, mình càng cần phải bảo tồn" - chị Đạm quả quyết.

Nhọc nhằn bao đời

;
.
.
.
.